فیلم Ali G: Who Iz I? 2026

قبلاً هیچ‌وقت به شخصیت «علی جی» علاقه‌ای نداشتم، اما باید بگویم به نظرم ساشا بارون کوهن در این اثر تازه‌اش کار هوشمندانه‌ای کرده است. این بار، شخصیت نفرت‌انگیز او روی دستگاه فکسش پیشنهادی از اچ‌بی‌او پیدا می‌کند برای ازسرگیری ساخت سریال تلویزیونی‌اش که مدت‌ها پیش لغو شده بود. چه خوش‌اقبال، چون حالا کارش به گرو گذاشتن بدلیجاتش کشیده و برآمدگی شکم دوست‌دخترش، «می‌جولی» (مورگانا رابینسون)،...

قبلاً هیچ‌وقت به شخصیت «علی جی» علاقه‌ای نداشتم، اما باید بگویم به نظرم ساشا بارون کوهن در این اثر تازه‌اش کار هوشمندانه‌ای کرده است. این بار، شخصیت نفرت‌انگیز او روی دستگاه فکسش پیشنهادی از اچ‌بی‌او پیدا می‌کند برای ازسرگیری ساخت سریال تلویزیونی‌اش که مدت‌ها پیش لغو شده بود. چه خوش‌اقبال، چون حالا کارش به گرو گذاشتن بدلیجاتش کشیده و برآمدگی شکم دوست‌دخترش، «می‌جولی» (مورگانا رابینسون)، هم فقط حاصل یک ناهار مفصل نیست. به‌هرحال، آن‌ها به امید قراردادی چندمیلیون‌دلاری راهی آمریکا می‌شوند تا به مال‌ومنالی برسند. اما چیزی که علی درست متوجهش نمی‌شود این است که این پیشنهاد چندان هم تازه نیست. بااین‌حال، حالا که به آمریکا رسیده، به این نتیجه می‌رسد که هنوز فرصتی برای پولدار شدن دارد؛ و ما هم همراهشان پا در آن جادهٔ سنگ‌فرشِ پرزرق‌وبرق می‌گذاریم. به نظرم در فضای کنونی که نزاکت سیاسی بر آن حاکم است، واقعاً کم پیش می‌آید کسی با یک شخصیت سینمایی چنین ریسک‌هایی بکند. بله، او نفرت‌انگیز و بی‌ملاحظه است، اما نمایش این ویژگی‌ها به شکلی چنین آشکارا مضحک و اغراق‌آمیز، طنز فیلم را واقعاً تأثیرگذار کرده است. این طنز فقط متوجه خود «علی جی» نیست؛ بسیاری از دیگر نمایندگان بخش‌های مختلف جامعه را هم، که اغلب به‌صورت دموکراتیک انتخاب شده‌اند، به شکلی بی‌پرده و سرگرم‌کننده به تمسخر می‌گیرد. به‌این‌ترتیب، ذائقه‌ام برای طنز گزنده، که سینما مدت‌هاست خوراک چندانی برایش فراهم نکرده، این بار به‌ندرت حسابی ارضا شد. از نظر من، اساساً فلسفهٔ وجودی این شخصیت، اغراق در نابردباری، نفرت و جهل است؛ و «علی» با همین ویژگی‌ها مثل آهن‌ربا کسانی را جذب می‌کند که دیدگاه‌های اجتماعی، نژادپرستانه، همجنس‌گراهراسانه و حتی نظامی‌گرایانه‌شان به دوران تاریک قرون وسطی تعلق دارد. شوخ‌طبعی فیلم‌نامه اغلب واقعاً بی‌رحمانه و تیز است و به نظر می‌رسد کوهن حاضر است خودش را در تیررس دسته‌های فعال در شبکه‌های اجتماعیِ دنیای واقعی قرار دهد؛ کسانی که اصلاً نمی‌دانند کنایه چیست و همه‌چیز را به معنای ظاهری‌اش می‌گیرند. فیلم در مقام یک اثر دراماتیک، گاهی موفق است و گاهی نه. صحنه‌های پایانی هم، با اینکه باز نکته‌ای بسیار مهم دربارهٔ تبعیض قومی مطرح می‌کنند، برای سلیقهٔ من کمی بیش از حد به قلمرو فیلم‌های همر نزدیک می‌شوند. بااین‌حال، گستردگی نقدهای تندوتیزی که فیلم مطرح می‌کند، واقعاً غافلگیرم کرد؛ آن هم به شکلی خوشایند. این فیلم در دست‌انداختنِ واقعاً خنده‌دارِ جناح چپ طیف سیاسی و همچنین کشاندن برخی از افراد راست افراطی به موقعیت‌هایی بسیار تکان‌دهنده و تأمل‌برانگیز، استادانه عمل می‌کند. فیلم به‌خوبی به ما یادآوری می‌کند که بعضی‌ها حاضرند تا کجا پیش بروند؛ و سخت است که با دیدنش به یاد آلمان نازی نیفتیم. نکتهٔ ناامیدکننده این است که نگاه فیلم تا حد زیادی یک‌طرفه است. پیدا کردن افرادی از چپ افراطی که بتوان آن‌ها را هم به انجام کارهایی واقعاً تکان‌دهنده واداشت، دشوار نیست؛ کارهایی که مثلاً می‌توانند ما را به یاد اتحاد جماهیر شوروی بیندازند. فیلم در شکل فعلی‌اش چندان وارد قلمرو تازه‌ای نمی‌شود و همین باعث شده کمی کم‌اثر از کار دربیاید.