فیلم The Innocents 2016

وقتی «خانهٔ صلح» به هم خورد اثر آنا فونتِین. مانند دیگر ساخته‌های او، فیلمی در سطح بالا با محوریت زنان است. فیلم تا حدودی بر پایهٔ یک داستان واقعی الهام گرفته شده است؛ «تا حدودی» چون جزئیات دقیق رویداد معلوم نیست. کارگردان و نویسندگانش از دفترچهٔ خاطرات یک پزشک فرانسوی که در پایان جنگ جهانی دوم برای صلیب سرخ در لهستان کار می‌کرد و تجربه‌هایش را...

وقتی «خانهٔ صلح» به هم خورد اثر آنا فونتِین. مانند دیگر ساخته‌های او، فیلمی در سطح بالا با محوریت زنان است. فیلم تا حدودی بر پایهٔ یک داستان واقعی الهام گرفته شده است؛ «تا حدودی» چون جزئیات دقیق رویداد معلوم نیست. کارگردان و نویسندگانش از دفترچهٔ خاطرات یک پزشک فرانسوی که در پایان جنگ جهانی دوم برای صلیب سرخ در لهستان کار می‌کرد و تجربه‌هایش را نوشته بود، الهام گرفتند و با اتکا به نکات اندکِ ذکرشده، داستان فیلم را ساختند. بازی بازیگران و کار گروه بسیار خوب است. وقتی واژهٔ «جنگ جهانی دوم» را می‌شنویم معمولاً با آلمان نازی پیوند می‌یابد. این داستان درست پس از جنگ می‌گذرد، وقتی شوروی لهستان را از اشغالگران آلمانی پس گرفت، و قرار است یکی از اسرار بسیار پنهان را آشکار کند؛ چیزی که حتی کسانی که کتاب‌ها خوانده یا فیلم‌های زیادی دیده‌اند ممکن است تا کنون نشنیده باشند. این روایت دلخراش است، اما نکتهٔ اصلی پرداختن به تبعات و نحوهٔ مواجههٔ انسان‌ها با وضعیتی است که برایشان پیش آمده. ماتیلد، پزشک فرانسوی، توسط یک راهبه از صومعه‌ای نزدیک فراخوانده می‌شود و وقتی می‌رسد از اینکه بسیاری از خواهران نزدیک به پایان حاملگی هستند متعجب می‌شود. آن‌ها توسط سربازان شوروی مورد سوء‌استفاده قرار گرفته‌اند، اما مادر ارشد از او می‌خواهد ماجرا را مخفی نگه دارد. ماتیلد خود بی‌دین است و بیمارانش مؤمن؛ با این حال او و راهبه‌ها تفاوت‌هایشان را کنار می‌گذارند تا از این وضع عبور کنند. «برای ما خواهران رستگاری، پایان جنگ به معنای پایان ترس نیست.» فیلم در سرمای زمستان می‌گذرد و خشونت اولیه را به‌طور مستقیم نشان نمی‌دهد، اما چند حادثه از رفتارهای وحشیانهٔ ارتش—چه با راهبه‌های بی‌گناه و چه با اعضای صلیب سرخ—آمده است. با این حال باید یادآور شد که فیلم بازسازیِ دقیقی از رویدادها نیست؛ اگر به صورت مستند و با استناد مستقیم به دفترچهٔ خاطرات ساخته می‌شد، ممکن بود نتیجه بهتر باشد. با این همه، فیلم بد نیست، هرچند حرکت بین سکانس‌ها و حوادث گاهی کند است. داستان یک پیچش روایی دارد، اما برای برخی چندان قدرتمند نیست؛ این بستگی به نگاه بیننده دارد. برای من روایت بسیار تلخ و طاقت‌فرسا بود. وقتی موضوع دربارهٔ آدم‌های کلیساست، انتظار نوعی ملایمت و بردباری را داریم، یا دست‌کم واکنش‌های بخشنده‌تر؛ اما در این موقعیت‌ها هر کس به شکلی متفاوت واکنش نشان می‌دهد و در نهایت تقصیر کاملِ هیچ‌کس نیست. برخی رفتارها قابل دفاع نیستند، اما می‌توان تصمیمات مختلف را فهمید. در مصاحبه‌ای کارگردان گفته این فیلم یک اثر دوره‌ای است، اما وضعیتی مشابه امروزِ مناطقی که جنگ در آنها جاری‌ست را نیز نشان می‌دهد: خشونت علیه زنان بی‌گناه. اگر کارگردان مردی بود شاید صحنه‌های بازگشتی خشونت را بی‌باک‌تر نشان می‌داد تا روایت عمیق‌تر شود؛ فیلم فعلی در برخی موارد از این زاویه کوتاهی کرده، اما باز هم دیدنش دشوار است، به‌ویژه برای خانواده‌ها. همهٔ بازی‌ها عالی‌ست؛ یکی از بهترین آثار در این موضوع و از فیلم‌های شاخص سال. فیلم ارزش دیدن دارد؛ گرچه موضوعش صِرفاً جنگ نیست، اما مانند «زیر ماسه» دربارهٔ پیامدهای پساجنگ است. امتیاز: 8/10 وقتی سربازان ارتش سرخ به‌طور مشابهِ اشغالگران آلمانی عمل می‌کنند هفت ماه پس از پایان جنگ جهانی دوم در اروپا، راهبه‌ای از یک صومعه در لهستان از کمکِ یک امدادگر فرانسوی صلیب سرخ که به بازماندگانِ اردوگاه‌های کار اجباری فرانسه کمک می‌کند (با بازی لو دو لااژ) درخواست یاری می‌کند. معلوم می‌شود چند ماه پیش، هنگامِ تصرف منطقه، برخی سربازان روسی به طرزی وحشیانه وارد صومعه شده‌اند. «معصوم‌ها» (2016) بر پایهٔ داستان واقعی مدلین پوالیاک است که هنگام کار به‌عنوان پزشک در لهستان فعالیت می‌کرد و برای فیلم نام او به ماتیلد بولیو تغییر یافته است (لو دو لااژ). فضایی مشابه «نرگس سیاه» و «اِگنسِ خدا» دارد، با این تفاوت که ریشه در یک رویداد واقعی دارد. به‌نظر من از اولی ضعیف‌تر است اما از دومی برتر. می‌توان این را درامِ جنگ جهانی دوم دانست و به‌خوبی به‌عنوان یک فیلم دوره‌ای واقع‌گرایانه عمل می‌کند. خوشحالم که نویسندگان رابطهٔ پزشک یهودی با شخصیت اصلی را اضافه کرده‌اند، چون هم جنبهٔ تاریخی و هم جنبهٔ انسانی روایت را تقویت می‌کند. لو دو لااژ از نکات برجستهٔ فیلم است؛ حضور او لذت‌بخش و چهره‌اش جذاب است. مدت فیلم ۱ ساعت و ۵۵ دقیقه است و در شمال‌شرقی لهستان در مورَگ، کروسنو و اورنتا فیلم‌برداری شده است. نمره: B