فیلم Twixt 2011

میان جهان خواب و بیداری. Twixt را فرانسیس فورد کاپولا نوشته و کارگردانی کرده و بازیگران اصلی‌اش شامل ول کیلمر، بروس درن، ال فانینگ، بن چپلین، جوان وه‌لی و دان نووللو هستند. موسیقی اثر از دن دیکن و اوسوالدو گولی‌یوف و فیلم‌برداری از میهای ماله‌یماره است. خلاصه داستان: هال بالتیمور (با بازی ول کیلمر) نویسنده‌ای کم‌فروشِ رمان‌های جنایی-جادویی است. در جریان تور امضا و فروش کتاب در...

میان جهان خواب و بیداری. Twixt را فرانسیس فورد کاپولا نوشته و کارگردانی کرده و بازیگران اصلی‌اش شامل ول کیلمر، بروس درن، ال فانینگ، بن چپلین، جوان وه‌لی و دان نووللو هستند. موسیقی اثر از دن دیکن و اوسوالدو گولی‌یوف و فیلم‌برداری از میهای ماله‌یماره است. خلاصه داستان: هال بالتیمور (با بازی ول کیلمر) نویسنده‌ای کم‌فروشِ رمان‌های جنایی-جادویی است. در جریان تور امضا و فروش کتاب در شهری آرام و عقب‌افتاده در آمریکا، دچار ماجرایی می‌شود که در آن با شرارت، قتل و روح ادگار آلن پو درگیر می‌شود. اما در اینجا واقعیت تا چه حد است؟ برداشت کلی: Twixt فیلمی رؤیایی و شخصی از کاپولاست که در دوران پیری حرفه‌اش ساخته شده و از خواب و خیال و تجربه‌های شخصیِ سازنده تغذیه می‌کند. فیلم عمدتاً در قلمرو رؤیاها حرکت می‌کند، هم از نظر بصری و هم در روایت. گاهی فیلم مضحک به نظر می‌رسد، اما با عجایب و جلوه‌های بصری جسورانه‌اش، فضا و جذابیت خودش را دارد. مقدار مناسبی شوخ‌طبعیِ خودآگاه و ابسورد هم در فیلم دیده می‌شود، ولی اگر دنبال یک فیلم ترسناکِ معمولی هستید، احتمالاً ناامید می‌شوید — احساسِ لینچیِ اثر آن را به نوعی «اشتباهِ جذاب» تبدیل می‌کند. بازی بازیگران لذت‌بخش است، اما فیلم به‌گونه‌ای نیست که بتوان به‌طور قاطع آن را توصیه کرد. امتیاز: 6/10. نسخهٔ بازتدوین‌شده: در 2022 کاپولا این فیلم را بازتدوین و با عنوان B'Twixt Now and Sunrise منتشر کرد؛ این نسخه حدود هشت دقیقه کوتاه‌تر از انتشار اولیهٔ 2011 است و گاه به گاه نسخهٔ جدید مطلوب‌تر ارزیابی می‌شود. فیلم در ناحیهٔ کلسِویل و پیرامون دریاچهٔ کلیر در شمال کالیفرنیا فیلم‌برداری شده است. نقاط قوت و مضمون‌ها: این اثر مروری بر روند خلاقیتِ نویسنده است و بلاتکلیفی و ناامیدیِ یک نویسنده را نشان می‌دهد که از ته ماندهٔ ایده‌ها می‌کوشد اثر بعدی‌اش را خلق کند، گاهی در حال استفاده از موادِ مسکر و در حال رؤیاپردازی. در سرتاسر فیلم سر زدنِ گهگاهِ چهره‌هایی مثل بوئدلر و ادگار آلن پو را می‌بینیم که بیشتر وقتی بالتیمور تحت تأثیر است یا خواب می‌بیند حضور می‌یابند. کاپولا مخاطب را وا‌می‌گذارد که تشخیص دهد چه چیزی واقعی است و چه چیزی خیال، هرچند پاسخ‌ها در متنِ فیلم وجود دارند اگر بخواهید دنبالشان بگردید. فیلم با جلوه‌های گوتیک، برج ناقوس‌ها، ارواح و خفاش‌ها فضایی زیبا و دلتنگ‌کننده می‌سازد؛ نورپردازیِ مهتابی و تون‌های آبی‌خاکستریِ فرازمینی جلوهٔ بصری چشمگیری دارند. از طرف دیگر، کیفیت تصویربرداری دیجیتال در نسخهٔ اولیه گاهی سطحی و ارزان به نظر می‌آید، اتفاقی که از پیشرفت‌های بعدی فناوری نشأت می‌گیرد. ارتباط با تراژدی شخصی: یکی از عناصر مرکزیِ فیلم، فقدانِ دخترِ بالتیمور است و حس گناه و ارعاب او نسبت به آن حادثه که به شکلی نمادین در فیلم بازتاب یافته است. نقدی که در بررسی فیلم مطرح می‌شود این است که بالتیمور با روبه‌رو نشدن با آن حادثه، عملاً دخترش را در حالت «نیمه‌زنده» نگه داشته است — او زمان را «آنتاگونیست» می‌داند. این بخش از فیلم به یادآوری تراژدی واقعی خانوادهٔ کاپولا (مرگ فرزند کاپولا در حادثهٔ قایق‌سواری دههٔ 1980) اشاره‌هایی دارد که در متن نقدها نیز مطرح شده است. خلاصهٔ روایی و دیدگاه‌های تفسیرگرانه (هشدار؛ اسپویلر) - بخش زیادی از آنچه در شهر رخ می‌دهد، جلوه‌ای از جریانِ درونیِ نویسنده و نحوۀ شکل‌گیریِ داستان اوست؛ بسیاری از وقایع واقعی نیستند. با این حال، شخصیتِ کلانتر و معاون او و مرگ‌های پایانی‌شان و همچنین همسر بالتیمور واقعی‌اند. - برج ناقوس چندبار با زمان‌های متفاوت نشان داده می‌شود؛ این احتمالاً نمودی نمادین از «زمان» است و اشاره به اشتباه بالتیمور در تنظیم ساعت و رفت‌وآمدهایی که باعث مرگ دخترش شد. در فیلم زمان به نوعی «قهرمان منفی» یا دشمن معرفی می‌شود. - سنِ دختر هنگام مرگ اهمیت دارد: او بین کودکی و نوجوانی بود — یعنی در مرحله‌ای «betwixt» (درمیان/بین) — که این وضعیتِ بینابینی با عنوان فیلم هم همسوست. - گروهِ نوجوانانِ «خون‌آشام‌نما» نمادی است از تغییرات ناگهانی و گاهی هراس‌آورِ نوجوانان وقتی وارد دورهٔ بلوغ می‌شوند: موسیقی، لباس و رفتارهایی که برای والدین غریب به نظر می‌رسد. کلانتر نمادِ نسلِ پیرتر است که از این تغییرات شگفت‌زده یا منزجر می‌شود. - کشیشی که کودکان را می‌کشد تا از «خون‌آشام شدن» آن‌ها جلوگیری کند، در واقع نمادی است از تلاش برای نگه‌داشتن معصومیتِ کودکی و مقاومت در برابر تغییر و استقلالِ نوجوانان. - فلایمینگُو (شخصیتی شبیه به Pied Piper) در اوج ماجرا از قید رها می‌شود؛ او نمادی است از روحیهٔ اعتراض و شورشیِ نوجوانی که همیشه حضور خواهد داشت، صرف‌نظر از ظاهر یا لباسش. پایان‌بندی و نتیجه‌گیری: Twixt/ B'Twixt Now and Sunrise فیلمی مبهم و رؤیایی است که سوالات بسیاری در ذهن مخاطب باقی می‌گذارد—ظاهراً این ابهام عمدی است تا بیننده با پرسش‌هایی بیرون برود که دربارهٔ واقعیت، خیال و جریان خلاقیت بیندیشد. برای کسانی که از فضاهای گوتیک، ارجاعات ادبی و عناصر سورئال لذت می‌برند و حاضرند فیلمی را به‌عنوان تجربه‌ای رؤیایی بپذیرند، این اثر ارزش دیدن دارد. در نسخهٔ بازتدوین‌شده امتیاز این دیدگاه‌ها تا حدودی تقویت شده است. ارزیابی یکی از منتقدان: نمرهٔ B+. (پایان)