فیلم The Merchant of Venice 2004

در آستانهٔ قرن شانزدهم، باسانیو (جوزف فاینز) که شیفته است، از دوست ثروتمندش آنتونیو (جرمی آیرونز) درخواست وام می‌کند. او می‌خواهد برای جلب توجه پورشیا (لین کالینز) سه‌هزار دوکات فراهم کند. آنتونیو البته سرمایه‌اش در جاهای دیگری سرمایه‌گذاری شده و قادر به پرداخت نیست، اما قبول می‌کند به‌عنوان ضامن برای وامی از شایلاک (آل پاچینو) وارد عمل شود. این وام به شیوه‌های مرسوم تضمین نمی‌شود؛...

در آستانهٔ قرن شانزدهم، باسانیو (جوزف فاینز) که شیفته است، از دوست ثروتمندش آنتونیو (جرمی آیرونز) درخواست وام می‌کند. او می‌خواهد برای جلب توجه پورشیا (لین کالینز) سه‌هزار دوکات فراهم کند. آنتونیو البته سرمایه‌اش در جاهای دیگری سرمایه‌گذاری شده و قادر به پرداخت نیست، اما قبول می‌کند به‌عنوان ضامن برای وامی از شایلاک (آل پاچینو) وارد عمل شود. این وام به شیوه‌های مرسوم تضمین نمی‌شود؛ این قرض‌دهنده یهودی از رفتار سرد و نامهربان قدرتمندان و به‌ویژه آنتونیو خسته است و شرط می‌کند که در صورت نکول، یک پوند گوشت از ضامن گرفته شود. با وجود تردیدهای باسانیو، معامله رسمی می‌شود. همان‌طور که برنامه‌های حساب‌شده اغلب طبق نقشه پیش نمی‌روند، هم آنتونیو و هم شایلاک با شرایط غیرمنتظره‌ای روبه‌رو می‌شوند: شایلاک توسط دخترش جسیکا (زولیکا رابینسون) غارت می‌شود و بخش عمده سرمایهٔ تاجر به ته دریا می‌رود. آنتونیو ناتوان از پرداخت بدهی، قرض‌دهنده در پی انتقام به دادگاه مراجعه می‌کند. آیا راهی هست که سرنوشت ونیزیان را از این مهلکه نجات دهد؟ من همیشه این نمایشنامه را دوست داشته‌ام و شاید اشتباه باشد، اما همیشه اندکی ترحم نسبت به شایلاک زرنگ احساس کرده‌ام. در این اقتباس رنگارنگ و پرزرق‌وبرق، اجرای سنجیدهٔ آل پاچینو این باور مرا تقویت می‌کند که در واقع اوست که از ابتدا مظلوم واقع شده و آنتونیو — که آیرونز خوب از پس نقش برآمده — سزاوار سرنوشتش بوده است! فاینز همچنان جوان‌پسند و کم‌جان بازی می‌کند، اما باقی بازیگران که عمدتاً بریتانیایی‌اند به‌طور قابل قبولی ایفای نقش می‌کنند هرچند هیچ‌کدام درخشان نیستند. به‌ویژه صحنه‌های دادگاه هستند که تنش را به‌طرزی ملموس بالا می‌برد، چون شکسپیر پرسش‌های قدرتمندی دربارهٔ دسیسه، انتقام، مسئولیت و وفاداری مطرح می‌کند. گاهی ظاهری شبیه به فیلم «شکسپیر عاشق» در نگاه و گزینش بازیگران دارد، اما با این حال روایت قابل‌قبولی از داستانی است که ضرب‌المثل «نه وام‌گیرنده باش و نه وام‌دهنده» را تجسم می‌کند.