فیلم You Can’t Take It with You 1938

فیلمی گرم و دلنشین از ابتدا تا انتها فیلم محبوب من، «You Can’t Take It with You» ساختهٔ فرانک کاپرا (۱۹۳۸) است. راستش را بخواهید چندین فیلم دیگر هم هست که دوستشان دارم، اما این یکی برایم بالاتر از همه قرار می‌گیرد. دلیلش چیست؟ چون حس و حال، پیام و تم نهفته در داستان را دوست دارم. به‌سادگی می‌توان گفت پیام اصلی چنین است: زندگی کوتاه‌تر...

فیلمی گرم و دلنشین از ابتدا تا انتها فیلم محبوب من، «You Can’t Take It with You» ساختهٔ فرانک کاپرا (۱۹۳۸) است. راستش را بخواهید چندین فیلم دیگر هم هست که دوستشان دارم، اما این یکی برایم بالاتر از همه قرار می‌گیرد. دلیلش چیست؟ چون حس و حال، پیام و تم نهفته در داستان را دوست دارم. به‌سادگی می‌توان گفت پیام اصلی چنین است: زندگی کوتاه‌تر از آن است که صرف تعقیب ثروت شود؛ ثروتی که در نهایت خوشبختی نمی‌آورد. منطقی‌تر این است که وقت‌مان را صرف آوردن شادی به زندگی خود و اطرافیانمان کنیم. شاید بپرسید چرا باید بیش از دو ساعت فیلم ببینیم تا همین ایده تکرار شود؟ پاسخ من این است که خود مسیر—از صحنه‌های افتتاحیه که روزی از زندگی یک بانکدار ثروتمند وال‌استریت را نشان می‌دهد تا صحنهٔ پایانی که قبل از شام ذکر می‌گویند—آن‌قدر دلپذیر و سرگرم‌کننده است که ارزشش را دارد. علاوه بر این، اجرای لیونل بریری مور با هارمونیکا و اعتراضات او به «ایسم‌های» دنیا هم جذابیت خاصی دارد. زیرِ هدایت استادانهٔ کاپرا، ترکیبی از بازیگران با استعدادی کم‌نظیر کنار هم جمع شده‌اند تا یکی از صمیمی‌ترین، لذت‌بخش‌ترین و خنده‌دارترین کمدی‌های دیوانه‌وار تاریخ سینما را بسازند. البته هشدار بدهم: گاهی آتش‌بازی‌ها با صدای مهیبی همراه می‌شوند! داستان دربارهٔ آلیس سایکامور است، دختری نسبتاً عادی—البته با این توضیح که خانوادهٔ او جور دیگری‌اند: گروهی از آزاداندیشان شامل پدربزرگش مارتین وندرهوف، مادرش پنی که در پی نویسندگی نمایش‌نامه است، و مردی سالمند که یک‌بار برای آوردن یخ آمده و دیگر نرفته. آلیس منشیِ پسرِ تاجر بانکی آنتونی پی. کربی است و عاشق پسرِ رئیس می‌شود—یا بهتر بگوییم، عاشق پشتِ سرِ سر او که خودش هم این را به او می‌گوید. اما دنیای ملال‌آور و بسیار منطقیِ آنتونی کربی جونیور با سبک زندگی نامتعارف و بی‌قیدِ خانوادهٔ آلیس چندان سازگار نیست. بقیهٔ فیلم به تقابل این دو ایده و سبک زندگی می‌پردازد و اینکه آیا آلیس و تونی می‌توانند با یکدیگر به خوشبختی برسند یا نه. برخی این فیلم را به‌عنوان خیال‌پردازی اغراق‌شده‌ای مورد تمسخر قرار می‌دهند که زیربنای اخلاق کار و مسئولیت را تخریب می‌کند و ثروتمندان را احمق نشان می‌دهد. هرچند درست است که زندگی همیشه به سادگی و زیبایی خانوادهٔ خیالی وندرهوف نیست، اما فیلم یادآوریِ ملایمی است از آنچه در زندگی واقعاً اهمیت دارد: اینکه گاهی لازم است در لحظه زندگی کنیم، با شادمانی رها باشیم و فراموش نکنیم که از زندگی لذت ببریم. به خانوادهٔ وندرهوف این‌گونه نگاه کنید: هر فرد منحصر به‌فرد است؛ آزاد تا کاری را انجام دهد که بیش از همه دوست دارد؛ هرگز نادیده گرفته نمی‌شود؛ هرگز قضاوت نمی‌شود؛ و همیشه دوست داشته می‌شود. دوست دارم فکر کنم تقریباً هر انسانی، دست‌کم در عمق وجودش، آرزوی زندگی چنین‌گونه‌ای را دارد. من خودم قطعاً آرزوی آن را دارم.