فیلم 7500 2019

من طرفدار جدی فیلم‌های تعلیقی‌ای هستم که تماماً در یک مکان می‌گذرد و حسِ خفگی و تنگنای فضا را القا می‌کند. اگر جو فیلم به‌اندازه‌ی کافی پرتنش و دلهره‌آور باشد، می‌تواند آن را به‌شکل غیرقابل‌تصوری ارتقا دهد. من همچنین از فیلم‌هایی که در هواپیما می‌گذرد — مثل Non-Stop یا کلاسیک Snakes on a Plane — به‌راحتی لذت می‌برم. 7500 تقریباً تمام مدت فیلم را داخل...

من طرفدار جدی فیلم‌های تعلیقی‌ای هستم که تماماً در یک مکان می‌گذرد و حسِ خفگی و تنگنای فضا را القا می‌کند. اگر جو فیلم به‌اندازه‌ی کافی پرتنش و دلهره‌آور باشد، می‌تواند آن را به‌شکل غیرقابل‌تصوری ارتقا دهد. من همچنین از فیلم‌هایی که در هواپیما می‌گذرد — مثل Non-Stop یا کلاسیک Snakes on a Plane — به‌راحتی لذت می‌برم. 7500 تقریباً تمام مدت فیلم را داخل کابین خلبان یک هواپیمای ربوده‌شده می‌گذراند و تلاش می‌کند دیدی واقع‌گرایانه‌تر از زاویه دید خلبانان ارائه بدهد. ترکیب این دو عنصر چیزی است که من در فیلم‌ها واقعاً دوست دارم و این زیرژانر را جذاب می‌کند. اما آیا فیلم در مجموع خوب است؟ از منظر داستانی، 7500 چیز خارق‌العاده‌ای خلق نمی‌کند. با این حال ارزش آن را دارد که فیلم از اکشن اغراق‌شده و دیوانه‌واری که گاهی در این نوع آثار می‌بینیم دوری می‌کند — آن اکشن‌هایی که قوانین فیزیک و واقعیت را به‌راحتی زیر پا می‌گذارند. در اینجا بیننده صرفاً از طریق چشمان توبیاس و صفحه و صدای داخل کابین می‌بیند که ماجرا چگونه پیش می‌رود. بنابراین انتظار یک پرواز پر از اکشن را نداشته باشید؛ 7500 از این دست فیلم‌ها نیست. این یک نگاه فنی و نه‌چندان متداول به داستانی است که بارها و به شیوه‌های مختلف روایت شده است. بهترین نکته فیلم همان چیزی است که بیش از همه منتظرش بودم: جو و فضا. پاتریک فولرات، نویسنده-کارگردان تازه‌کار، توانایی ایجاد تنش و تعلیقی را دارد که حداقل در یک ساعت اول مخاطب را کاملاً درگیر می‌کند. توبیاس با معماهای اخلاقی بسیار دشواری روبه‌رو می‌شود که هیچ‌یک جواب قطعی و درست ندارند و همه‌شان پیامدهای سنگینی دارند. دیدن نحوه شکل‌گیری این بخش از فیلمنامه هیجان‌انگیزترین قسمت فیلم است و محبوس‌بودن همه اتفاقات در کابینِ تنگ آن را تشدید می‌کند. جوزف گوردون-لویت، که از زمان Don Jon در سال 2013 کم‌تر در مرکز توجه بوده، یکی از بهترین اجراهایی را ارائه می‌دهد که من از او دیده‌ام. او با بازی پیوسته و باورپذیرش فیلم را پیش می‌برد؛ بدون نمایش احساسی قانع‌کننده‌ی او، 7500 متلاشی می‌شد. امید ممّار هم در نقش وتات خوب است، اگرچه در چند دیالوگ کمی اغراق‌آمیز به‌نظر می‌رسد. باقی بازیگران تا حد زیادی قابل‌چشم‌پوشی‌اند، به‌ویژه اینکه این اثر کاملاً حول محور شخصیت اصلی شکل گرفته است. از نظر فنی هم، همان‌طور که گفتم، فیلم با آثار معمول درباره ربایش هواپیما تفاوت دارد. علاوه بر زاویه دید انحصاری از کابین، فیلم نزدیک به زمان واقعی روایت می‌شود؛ یعنی گرچه قطع‌های تدوین وجود دارد، اما نود دقیقه فیلم واقعاً حس نود دقیقه را القا می‌کند. شاید برداشت‌های طولانی (long takes) زیادی نداشته باشد، اما تدوینِ هانس‌یورگ وایسبریخ آن‌قدر بی‌درز است که فضایی شبیه زمان واقعی می‌سازد و به باورپذیری فیلم کمک می‌کند. با وجود این نکات مثبت، 7500 در حفظ کیفیت کلی با مشکل مواجه است. زاویه دید خلبان برای یک فیلم بلند به‌اندازه‌ی کافی جذاب نیست — یا دست‌کم نه به شیوه‌ای که 7500 دنبال می‌کند. برای فیلمی که عمدتاً حول شخصیتِ عنوانی می‌چرخد، شخصیت‌پردازی توبیاس عمق کافی ندارد. گذشته او به حدی کلیشه‌ای است که باعث نمی‌شود چندان به او دل ببندم. روایت تا حد زیادی فرمولیک و قابل‌پیش‌بینی است و چند لحظه که قرار است تکان‌دهنده باشند آن‌قدر از قبل قابل‌حدس‌اند که اثرشان کم می‌شود. این ایده ظرفیت ایجاد تعلیقِ واقعی را دارد، اما در مجموع فیلمنامه از کاوش عمیق‌تر در شخصیت‌ها و پیامدهای اخلاقی بازمی‌ماند. علاوه بر این‌ها، استفاده از کلیشه «تروریست‌های اسلامی» به‌شدت به نیت پاتریک فولرات لطمه می‌زند. از حادثه 11 سپتامبر نوزده سال گذشته است و دیگر نیازی نیست که آدم‌رباها دائماً فریاد «الله اکبر» بزنند. بزرگ‌ترین اشکال 7500 صرفاً فقدان توسعه شخصیت‌ها نیست؛ مشکل اصلی نمایندگی سطحی و کلیشه‌ای شخصیت‌هاست (این موضوع فقط محدود به آدم‌رباها نیست). امیدوارم فیلم با واکنش‌های منفی آنلاین مواجه نشود، چون به‌هیچ‌وجه اثر بدی نیست... در مجموع، 7500 برای حفظ ارتفاعِ پروازی خود به اجرای چشمگیرِ جوزف گوردون-لویت نیاز دارد، اما باز هم از تلاطم‌های زیادی عبور می‌کند. پاتریک فولرات در اولین تجربه‌اش رویکردی غیرمعمول به این زیرژانر ارائه داده و ربایش یک هواپیما را صرفاً از دید خلبان به تصویر کشیده است. فضای خفه‌کننده، پرتنش و دلهره‌آور کابین صحنه‌های واقعاً ناخوشایندی خلق می‌کند، اما نبود عمق در شخصیت‌پردازی، معماهای اخلاقی فیلم را که می‌توانست احساسی‌تر باشد کم‌رنگ می‌کند. علی‌رغم تلاش فنی چشمگیر، روایت به مسیر پیش‌بینی‌شده و کلیشه‌ای می‌افتد که نکات معمولیِ داستانی علاقهٔ مخاطب را کاهش می‌دهد. کلیشه «تروریست‌های اسلامی» به فیلم آسیب می‌زند؛ واقعاً لازم نیست که برای بار صدمی آدم‌رباها متعلق به این مذهب نشان داده شوند. ممکن است این فیلم را به کسانی توصیه کنم که دنبال یک تریلر هواپیمایی هستند، اما انتظار اجرای درخشان نداشته باشند. امتیاز: C