فیلم The Cabinet of Dr. Caligari 1920

این داستانی واقعاً مرموز و دلهره‌آور است که ماجرای جوانی به نام فرانتس را دنبال می‌کند؛ او شبی به همراه دوستش آلن به نمایشگاه می‌رود و با اجرای خوابگرد تابوت‌نشین و پیشگوی چزاره (کونراد وایدت) و ارباب مرموزش، دکتر کالیگاری (ورنر کراوس) مواجه می‌شوند. چزاره — که ظاهراً استخوانی و رنگ‌پریده است — فاجعه‌ای نزدیک را برای آلن پیشگویی می‌کند، و وقتی صبح روز بعد...

این داستانی واقعاً مرموز و دلهره‌آور است که ماجرای جوانی به نام فرانتس را دنبال می‌کند؛ او شبی به همراه دوستش آلن به نمایشگاه می‌رود و با اجرای خوابگرد تابوت‌نشین و پیشگوی چزاره (کونراد وایدت) و ارباب مرموزش، دکتر کالیگاری (ورنر کراوس) مواجه می‌شوند. چزاره — که ظاهراً استخوانی و رنگ‌پریده است — فاجعه‌ای نزدیک را برای آلن پیشگویی می‌کند، و وقتی صبح روز بعد آلن به قتل می‌رسد، شک‌ها متوجه این زوج مرموز می‌شود، هرچند هیچ مدرک واقعی‌ای وجود ندارد. اوضاع تاریک‌تر می‌شود وقتی این پیشگو اعلام می‌کند جین (لیل داگوور)، زنی آرام و مورد ستایشِ هم مقتول و هم دوستش، مدت زیادی زنده نمی‌ماند... حل معما و نجات معشوقه بر عهده فرانتس می‌افتد. داستان گاهی تیره و غمناک است، فضاها خشن و زاویه‌دار و اغلب تقریباً انتزاعی به‌نظر می‌رسند. وایدت فوق‌العاده است؛ انگار در کابوسی از یک نقاشیِ اشِخر گرفتار شده‌ایم، و کراوس هم با چشمان دیوانه و حرکات دستِ رهبرگونه‌اش فوق‌العاده بازی می‌کند. گاهی قاب‌ها کشیده می‌شوند، ولی همین به خلق حس واقعی ترس کمک می‌کند. هیچ صحنهٔ خونینی نیست — فقط هراس‌آور و بسیار مؤثر. برخلاف بسیاری از فیلم‌هایی که به‌خاطرِ تحسینِ نقادان یا وضع کالت مورد ستایش قرار گرفته‌اند، این فیلم واقعاً یک داستان خوب دارد، بازی‌های قدرتمند و تصاویر زنده‌ای از روبرت وینه (و ویلی هامینستر) ارائه می‌دهد که آن را در ردهٔ بهترین‌های ژانرش قرار می‌دهد. این بدترین فیلمی است که تا به حال پانزده دقیقه‌اش را نگاه کرده‌ام. لارس فون تریر یک بار گفت که نهایتاً پانزده دقیقه طول نمی‌کشد تا بفهمی آیا یک فیلم ارزش ادامه دیدن دارد یا نه، و من هم این نصیحت را جدی گرفتم — پس اینجا هستیم. خوب، جدی؟ بله، صد و دو سال پیش سینما تازه در آغاز بود: فیلم‌های صامت، کسی پشت پیانو که پلونک‌پلونک می‌نوازد، آدم‌ها مشروب قاچاق می‌نوشیدند، سیگار می‌کشیدند و از ذات‌الریه سرفه می‌کردند. از منظر تاریخی شاید جذاب باشد (راستش، تا حدی واقعاً جالب است). اما سلام به دنیای واقعیِ امروز — این واقعاً مزخرف محض است. تنها فایدهٔ این فیلم این است که منبعی برای میم‌ها باشد؛ می‌خواهم ببینمش با یک موسیقی دث متال؛ یا در قالب MST3K؛ یا صرفاً به‌عنوان تصویری که در دیوار یک رِیو به‌نمایش گذاشته می‌شود، برای کیچ. این افتضاح است. هرکسی که به این بیش از یک ستاره داده یا یک تاریخ‌نگار فیلم است (آفرین به شما، کارتان را تحسین می‌کنم، هرچه که باشد، شاید نه واقعاً) یا یک خودبزرگ‌بین ابله است که در زندگی‌اش هرگز از تماشای فیلم لذت نبرده از ترس این‌که در مورد لذت بردن اشتباه کرده باشد. خدای من، مزخرف محض.