فیلم Rams 2015

رام‌ها (Hrútar / Rams) — ساختهٔ گریمور هاکونارسون (۲۰۱۶) رام‌ها فیلمی جدی و تاثیرگذار است که هم‌زمان با طنزی سرد و تیره از نوع اسکاندیناوی مواجه می‌شود. این فیلم آن‌قدر راه و سبک مخصوص به خود را دارد که پی بردن به مسیر نامتعارف و غیرقابل‌پیش‌بینی‌اش تا پایان، کاری دشوار است. داستان دربارهٔ دو برادر، گومی (با بازی سیگورْدور سیگورْیونسن) و کیدی (با بازی ته‌ئودور یولیوسون)، است...

رام‌ها (Hrútar / Rams) — ساختهٔ گریمور هاکونارسون (۲۰۱۶) رام‌ها فیلمی جدی و تاثیرگذار است که هم‌زمان با طنزی سرد و تیره از نوع اسکاندیناوی مواجه می‌شود. این فیلم آن‌قدر راه و سبک مخصوص به خود را دارد که پی بردن به مسیر نامتعارف و غیرقابل‌پیش‌بینی‌اش تا پایان، کاری دشوار است. داستان دربارهٔ دو برادر، گومی (با بازی سیگورْدور سیگورْیونسن) و کیدی (با بازی ته‌ئودور یولیوسون)، است که سال‌هاست کنار هم زندگی می‌کنند اما نزدیک به چهار دهه است که با هم صحبت نکرده‌اند. هر دو به پرورش گله‌های برهٔ خود افتخار می‌کنند و سالانه برای نمایش بهترین قوچ روستا با هم رقابت می‌کنند. برای این دو تنها داشتهٔ ارزشمند و معنا‌دهندهٔ زندگی‌شان همین گله و جایگاه‌ و هویتِ کاری‌شان است؛ هیچ‌کدام ازدواج نکرده و فرزندی ندارند و بره‌ها به‌نوعی همراهان وفادار و پرکنندهٔ خلأ تنهایی‌شان به شمار می‌روند. بار تراژیکِ داستان زمانی رخ می‌نماید که بیماری مرگباری—اسکریپی—در گلهٔ کیدی شیوع پیدا می‌کند و مقامات مجبور می‌شوند برای جلوگیری از گسترش اپیدمی دستور معدوم‌سازی همهٔ گوسفندان را صادر کنند. این خبر برای ساکنان روستا به‌ویژه برادران فاجعه‌بار است؛ چون این حیوانات منبع عمدهٔ درآمد و معیشت آن‌ها را تشکیل می‌دهند و از همه مهم‌تر، پیوند عاطفی عمیقی با آن‌ها دارند. در پی این بحران، بسیاری از کشاورزان ناچار به ترک زمین‌هایشان می‌شوند، اما گومی و کیدی تصمیم می‌گیرند مقاومت کنند: در تلاش‌اند تا با هر راهی که ممکن است گوسفندانشان را حفظ کنند و از دست‌دادنِ تنها چیزی که زندگی‌شان را معنی‌دار کرده، جلوگیری کنند. همین تلاشِ خلافِ نظمِ قانونی، نقطهٔ عطفی است که سکوت و بی‌تفاوتی بین دو برادر را می‌شکند و آن‌ها را وادار به مواجهه و بازسازی ارتباطی می‌کند که سال‌هاست از هم دور افتاده‌اند. هاکونارسون به‌طوری پیوسته تنش روانی را می‌سازد و به تماشاگر اجازه می‌دهد پل عاطفی‌ای را که هر دو برادر باید از آن بگذرند تا احترام به خودشان و ثبات شکنندهٔ زندگی‌شان را بازیابند، درک کند. در ظاهر فیلم دربارهٔ شیوع و از دست‌دادن حیوانات ارزشمند است، اما در باطن این تهدید است که نور هشداری بر احتمال نابودی هر آن‌چه برای این دو مرد پیرِ لجوج عزیز است می‌افکند؛ این اثر دربارهٔ نکوهشِ غرور، تنهاییِ پیری و توان بازیابی پیوندهای خانوادگی است، حتی اگر آن پیوندها دیر یا تلخ به‌دست آیند. بازی‌ها باورپذیرند: سیگورجونسن و یولیوسون به‌خوبی نقش دو برادر ژولیده و پیر را با بدبینی ریشه‌دار به نمایش می‌گذارند که تنها شور و شوق‌شان عشق و وفاداری به حیواناتشان است؛ عشقی که به نوعی جایگزینِ رابطهٔ خونی و عاطفیِ میانشان شده است. فیلم حرکت کندی دارد و فضاسازی‌اش به واقع‌گرایی نزدیک است؛ مناظر داخلی و بیرونی ایسلند—به‌خصوص در فصل زمستان—به تجربهٔ سینمایی آن عمق و زیبایی داده‌اند. در عین حال نیمهٔ دوم فیلم و اوج داستان، وقتی ریتم تندتر می‌شود، جذاب‌تر و غیرمنتظره‌تر می‌گردد؛ هرچند پایانِ فیلم برای برخی مخاطبان می‌تواند تا حدی مبهم یا نامشخص به‌نظر برسد و گاهی تمِ محوری (برادران یا حیوانات) را کمی مبهم کند. در کنار تراژدی، فیلم لبخندهای سیاه و طنز تلخی هم دارد که آن را تا حدی به تراژیکومدی نزدیک می‌کند. جزئیات کوچک—مثل اشاره به قوچی که به نام گارپور در تیتراژ آمده—رنگ و بویی انسانی‌تر به روایت می‌بخشند. این فیلم برای تماشاگرانی که از سینمای جهانی و فیلم‌های کوچک‌مقیاسِ واقع‌گرایانه لذت می‌برند، تجربه‌ای بسیار ارزشمند است؛ کسانی که با ریتم آرام روستا و شخصیت‌پردازی دقیق راحت باشند، از تماشای آن رضایت خواهند داشت. رام‌ها فیلمی است دربارهٔ عشقِ غیرمنتظره و وفاداری‌ای که انسان‌ها به اشیاء یا موجوداتی می‌دهند که جای خالی رابطه‌های انسانی را پر می‌کنند، و دربارهٔ این که چگونه بحران می‌تواند همان چیزی باشد که دو نفر لجوج و جداافتاده را دوباره به هم نزدیک کند. پیشنهاد می‌کنم اگر به فیلم‌های واقع‌گرایانه، بار احساسی قوی و مناظر زمستانی سرد علاقه دارید، این فیلم را ببینید.