فیلم The Curious Case of Benjamin Button 2008

یکی از آثار درخشان فینچر — هرچند من برخی آثار دیگرش را بیشتر دوست دارم. او قطعاً یکی از معدود افرادی است که می‌توانست از پس این داستان بسیار جذاب برآید. لحظاتی هست — وقتی بنجامین در حال پیداکردن خودش است، هم در رابطه با شخصیت تیلدا سوئینتون و هم با کیت بلانشت — که از بهترین و پرانرژی‌ترین صحنه‌هایی‌اند که در سینما دیده‌ام. کنجکاوم وقتی...

یکی از آثار درخشان فینچر — هرچند من برخی آثار دیگرش را بیشتر دوست دارم. او قطعاً یکی از معدود افرادی است که می‌توانست از پس این داستان بسیار جذاب برآید. لحظاتی هست — وقتی بنجامین در حال پیداکردن خودش است، هم در رابطه با شخصیت تیلدا سوئینتون و هم با کیت بلانشت — که از بهترین و پرانرژی‌ترین صحنه‌هایی‌اند که در سینما دیده‌ام. کنجکاوم وقتی چند سال دیگر آن را دوباره ببینم چه احساسی خواهم داشت. این حس را دارم که هر چه سنم بالاتر رود و تجربه‌ام بیشتر شود، این داستان در قلب و قدرشناسی‌ام بزرگ‌تر خواهد شد — هم برای اوج‌ها و هم برای افت‌ها. این، حقاً شعبدهٔ باشکوهی است که یک فیلم می‌تواند انجام دهد، و فینچر پر از چنین معجزه‌هایی است. فیلم در فهرست ده فیلم برتر عمرم جای دارد. این یک دستاورد سینمایی است که شاید هرگز توسط «هیچ‌کس» پشت‌سر گذاشته نشود. با توجه به اینکه این شاهکار در ۲۰۰۷ دیجیتال فیلم‌برداری شده، از بسیاری آثار کامپیوتری معاصر بسیار جلوتر است. برای کسانی که هنوز ندیده‌اند: حتماً ببینید. علاوه بر داستان خوب (با یک نکتهٔ اشکال)، این فیلم جلوهٔ توهم و شبیه‌سازی را چنان واقعی می‌کند که باورناپذیر است. نکتهٔ اشکال: من احترام زیادی برای دیوید فینچر قائلم و جسارت می‌کنم بگویم احتمالاً خودش هم از این ناسازگاری آگاه بوده ولی به هر حال خط داستانی را همان‌گونه اجرا کرده است (امیدوارم همین‌طور بوده باشد). بنجامین باتن «پیر» به دنیا می‌آید و به‌تدریج جوان می‌شود تا در پایان به کودکی و سپس نوزادی برسد و بمیرد. اشکال بزرگ داستان این است که وقتی او به سمت جوانی پس‌رونده می‌رود، دمانس (علامت‌های آلزایمر) و دردها و مشکلات آرتروزی که مخصوص پیران است را هم تجربه می‌کند و تا قبل از مرگ حافظه‌اش را کاملاً از دست می‌دهد. منطقی این است که چون او از بدو تولد پیر بوده، این بیماری‌ها باید از همان تولد آغاز شده و با پس‌روندن سن بهتر شوند. اما به‌طرزی عجیب در فیلم او با آرتروز شدید به دنیا می‌آید و تا هفت‌سالگی حتی توان راه‌رفتن هم ندارد. پس چرا دوباره این علائم را در دوران کودکی و در آستانه مرگ تجربه می‌کند؟ منطقی این است که در دورهٔ کودکی سالم باشد، به شکل «جنین» بازگردد و سپس ناپدید شود. جز این تناقض بزرگ، فیلم ارزش ۱۰ گرفتن را دارد. اما به‌خاطر روش نامنطقی مرگش، مجبور شدم نمرهٔ ۹ از ۱۰ بدهم. یک مسئلهٔ دیگر دربارهٔ طرح داستان: اگر این سناریو را در دنیای واقعی قرار دهیم، بنجامین باید به‌صورت یک مرد مسن «کاملاً بالغ» زاده می‌شد و پس از ۷۰ یا ۸۰ سال شروع به کوچک‌شدن می‌کرد. از آنجا که تولد یک مرد بالغ توسط یک زن از لحاظ فیزیکی ممکن نیست، در واقع بنجامین باید به‌صورت یک پیر «کوچک‌جثه» متولد شده باشد. این خود تناقض دیگری در داستان است، چرا که بنجامین عملاً در دو مقطع زندگی‌اش کوچک است. اگر بخواهیم بیش از حد به این ناسازگاری‌ها بخندیم، هرگز نمی‌توانیم از آن عبور کنیم. برای لذت بردن از این فیلم باید تمام این جزئیات و منطق‌های عملی را کنار بگذاریم؛ و وقتی این کار را می‌کنیم، فیلم ما را به سفری می‌برد که نظیری در تاریخ سینما ندارد.