فیلم Bernie 2011

«برنی» کمدی سیاهِ واقعاً بامزه و دلپذیری است که با بازی جک بلک و شرلی مک‌لِین ساخته شده. این فیلم در واقع بر اساسِ داستانِ واقعیِ رابطه‌ای بین مردی کاملاً خوب و زنی کاملاً بدخواه است. جک بلک نقش برنی تایده، دستیارِ مراسم خاک‌سپاری در شهر کوچک کارتیجِ تگزاس را بازی می‌کند. او به خاطر قلب پاک، همدردی‌اش با همه و تمایلش برای کمک به هر...

«برنی» کمدی سیاهِ واقعاً بامزه و دلپذیری است که با بازی جک بلک و شرلی مک‌لِین ساخته شده. این فیلم در واقع بر اساسِ داستانِ واقعیِ رابطه‌ای بین مردی کاملاً خوب و زنی کاملاً بدخواه است. جک بلک نقش برنی تایده، دستیارِ مراسم خاک‌سپاری در شهر کوچک کارتیجِ تگزاس را بازی می‌کند. او به خاطر قلب پاک، همدردی‌اش با همه و تمایلش برای کمک به هر کسی که نیاز دارد، در میان مردم محلی بسیار محبوب است. او آن‌قدر آدمِ خوبی است که اگر نمی‌دانستید شخصیت بر اساسِ یک آدم واقعی ساخته شده، باورش سخت می‌بود. در سویِ مقابل، مارجوری نوگنت با بازی شرلی مک‌لِین قرار دارد؛ دقیقاً قطبِ مقابل برنی و به همان اندازه که برنی دوست‌داشتنی است، مارجوری منفور است. او همسرِ سابقِ یک تاجر نفتی ثروتمند است و از آن زن‌های بسیار ترش‌رو و بدجنسی است که آزارش دیری نمی‌پاید. همه در شهر از او متنفرند و کسی از رفتنش ناراحت نمی‌شود. روزی این دو نفر با هم آشنا می‌شوند و—بر اثرِ طبیعتِ خیرخواهِ برنی—دوستی نامنتظری شکل می‌گیرد. تا اینکه حدود دو سال بعد، شخصیتِ واقعیِ مارجوری دوباره سربرمی‌آورد و حتی برنی هم دیگر تحمل آزار و سلطه‌گری او را ندارد؛ او به برده و مغلوبِ شخصیِ او تبدیل می‌شود. و آنچه هیچ‌کس تصورش را نمی‌کرد، رخ می‌دهد... او او را می‌کشد. (نگران لو دادنِ داستان نباشید؛ این خطِ کلیِ داستان است.) آنچه پس از آن می‌بینیم، تلاش‌های عجیب و غریبی است که برنی برای پنهان‌کردنِ جرمش به کار می‌گیرد. آنچه این فیلم را چنان مؤثر می‌کند، عمدتاً طنزِ زیرپوستیِ آن است. خوشبختانه کارگردان، ریچارد لینکلیتر، داستان را به یک کمدیِ اغراق‌شده و کاریکاتوری تبدیل نکرده است؛ این تصمیم نقشِ مهمی در اصالتِ اثر دارد. نکته‌ای که به واقعی‌تر شدنِ فیلم کمک می‌کند، استفاده از اهالیِ واقعیِ کارتیج است که در صحنه‌های شبه‌مستند دربارهٔ وقایع نظر می‌دهند. این حرکتِ کارگردان بسیار هوشمندانه است، چون بازی‌ها را کاملاً واقعی و بداهه‌وار نشان می‌دهد. من جک بلک را دوست دارم، اما در این فیلم خوشحالم که او شیوه‌های دیوانه‌وارِ همیشگی‌اش را کنار گذاشته و فقط به نقشِ خودش وفادار مانده است؛ او این‌بار بازیگرِ نقش است، نه صرفاً تکرارِ یک کاراکتر طنزِ کلیشه‌ای. شرلی مک‌لِین هم در نقشِ زنی بدخواه مانند همیشه بدرخشیده و نقشِ مارجوری را بی‌نقص بازی کرده است—اگر شخصیتِ او را در «استیل مگنولیا» ببینید و ده برابرش را تصور کنید، چیزی شبیهِ همین شخصیت به دست می‌آید و تماشای آن واقعاً لذت‌بخش است. متیو مک‌کانهی در نقشِ کلانترِ شهرستان ظاهر می‌شود؛ کسی که مصمم است برنی را به‌خاطر جنایتش مجازات کند. معمولاً نسبت به او چندان علاقمند نیستم، اما نقشش در «برنی» بامزه است و خوب از آب درآمده. او ظاهراً تنها کسی در شهر است که فکر می‌کند اتفاقی که برایِ مارجوری افتاده بد بوده است. این یکی از جنبه‌های خنده‌دارِ داستان است—این‌که همهٔ شهر برنی را آن‌قدر دوست دارند و از مارجوری آن‌قدر متنفرند که ظاهراً بیشترِ مردم جانبِ برنی را می‌گیرند. ممکن است فکر کنید دارم لو می‌دهم اما تقریباً کلِ داستان از نگاهِ گذشته و به صورتِ فلش‌بک روایت می‌شود، بنابراین راز یا معمایِ بزرگی برای فاش‌شدن وجود ندارد. پس چه دلیلی دارد فیلم را ببینید اگر از همان ابتدا می‌دانید چه اتفاقی می‌افتد؟ دلیلش لذتِ دیدنِ روند و چگونگیِ رخ‌دادنِ این وقایع است. بازیگران به‌خوبی انتخاب شده‌اند و هر یک نقششان را با جذابیتی اجرا می‌کنند که فوراً مخاطب را با خود همراه می‌کند. دیالوگ‌ها هوشمندانه و بذله‌گو هستند و ترکیبِ بازسازیِ رویدادها با مصاحبه‌های شبه‌مستند، برگ برندهٔ فیلم و نقطهٔ قوتِ اصلیِ «برنی» است. داستان ساختارمند است و نحوهٔ روایتِ آن نیز مرتب و منظم است. در مجموع، فیلم بسیار خوب ساخته شده و به‌حق کمی بیشتر از آنچه دریافت کرد، شایستهٔ اعتبار بود. البته فیلم حالتی کم‌هزینه و مخاطب‌محور دارد که شاید دلیلِ دیده‌نبودنش در گیشه را توضیح دهد. حیف است که کمدی‌های کوچک و دوست‌داشتنی مثل «برنی» اغلب نادیده گرفته می‌شوند در حالی که آثاری مانند «The Hangover» بودجه‌ها و تبلیغاتِ چند میلیون دلاری می‌گیرند. امیدوارم «برنی» در میان خریدارانِ نسخهٔ خانگی طرفدارانی پیدا کند، چون قطعاً ارزشش را دارد. اگر حال‌وهوای دیدن یک کمدی سیاهِ خنده‌دار که دلش در جای درست است را دارید، این فیلم را تماشا کنید. تا پایانِ تیتراژ منتظر بمانید؛ تصاویرِ واقعیِ برنی و مارجوری و تصاویری از گفت‌وگوی برنی با جک بلک در آن نمایش داده می‌شود که اضافه‌ای جذاب است. در مجموع، فیلمی بسیار پیشنهادشده است. (اکتبر ۲۰۱۲)