فیلم Letter from an Unknown Woman 1948

تراژدی باشکوه «نامه‌ای از زنی ناشناس» به کارگردانی مکس اوفولس و بر پایهٔ نوولای اشتفان تسوایگ است که فیلمنامه‌اش را او به همراه هوارد کوخ اقتباس کرده‌اند. در این فیلم جون فونتین، لوئی ژوردان، مِیدی کریستیانز، آرت اسمیت و هوارد فریمن بازی می‌کنند. موسیقی اثر از دانیله آمفیتئاتروف و فیلم‌برداری از فرانز پلَنر است. این فیلم را می‌توان نمونه‌ای تمام‌عیار از سینمای کلاسیک دانست؛ اثری زیبا و...

تراژدی باشکوه «نامه‌ای از زنی ناشناس» به کارگردانی مکس اوفولس و بر پایهٔ نوولای اشتفان تسوایگ است که فیلمنامه‌اش را او به همراه هوارد کوخ اقتباس کرده‌اند. در این فیلم جون فونتین، لوئی ژوردان، مِیدی کریستیانز، آرت اسمیت و هوارد فریمن بازی می‌کنند. موسیقی اثر از دانیله آمفیتئاتروف و فیلم‌برداری از فرانز پلَنر است. این فیلم را می‌توان نمونه‌ای تمام‌عیار از سینمای کلاسیک دانست؛ اثری زیبا و در عین حال دلخراش که با مهارت تمام ساخته شده و جای شگفتی است که برخی منتقدان در عرضهٔ اولیه آن را دست‌کم گرفتند. فیلم در وینِ اوایل قرن بیستم رخ می‌دهد و داستان لیسا بِرندل را دنبال می‌کند؛ دختری نوجوان که به یکی از همسایگانش، پیانیستِ جوانی به نام اشتفان بِرند علاقه‌مند می‌شود. ملاقات واقعی آن‌ها سال‌ها بعد و تنها برای لحظه‌ای کوتاه رخ می‌دهد، اما عشق واقعی گاه پایدار می‌ماند. فضاسازی فیلم از نخستین نماها آغاز می‌شود: طراحی صحنه‌های وینِ دوره‌ای با جزئیات چشم‌گیر از پرده بیرون می‌زند. ژوردان با قامت راست و جذابیت مردانه ظاهر می‌شود و فونتین تصویری از زیبایی فرشته‌گون ارائه می‌دهد. اوفولس با نگاه اروپایی‌اش به جزئیات و سبک، دوربین سیال اما دقیق و دوری‌جسته‌ای را به کار می‌گیرد که هم شخصی است و هم ناظر خرده‌گیر بر خطاهای قابل فسادِ وسواس‌های عاشقانه. پلَنر با مه‌آلود کردن قاب‌ها و آمفیتئاتروف با سازبندی‌های ظریف و غم‌انگیز، حال‌وهوای درام را به‌خوبی تقویت می‌کنند. از نظر روایی، غالب فیلم در قالب بازگشت به گذشته روایت می‌شود: اشتفان در حالی نامهٔ جانکاه زنی را می‌خواند که او را دوست داشته و ستوده، درحالی‌که خود از یادِ آن زن غافل بوده است؛ زندگیِ او پر از زن‌دوستی و خودپسندی است. او می‌تواند فریب دهد و دل ببرد، اما درواقع فردی بی‌اصول و ترسوست. آیا این نامه می‌تواند او را از خودمحوری‌اش بیرون بکشد یا راهی برای رستگاری به او بدهد؟ شاید و شاید هم نه. شخصیت‌پردازی لیسا—با اجرای درخشان فونتین—در سردیِ خود تکان‌دهنده است. زنی که برای لحظه‌ای کوتاه در زندگی‌اش، امید به خوشبختی و ثبات برای پسرش را فدا می‌کند، چون بر این باور است که اشتفان عشق مقدر اوست و عشق راه خود را خواهد یافت. وسواس نادانانه و خودویرانگر او تا مرز جنون پیش می‌رود؛ او چنان تحتِ تأثیرِ این باور است که نمی‌بیند واقعیت چیزی شبیه افسانه نیست. زیبایی‌های فراوانی در فیلم دیده می‌شود، اما دست سرنوشت و برخی تلخی‌های تراژیک برای شخصیت‌های اصلی آماده است و اوفولس با مهارت ابر سیاهی بر پایان قصه می‌پراکند. فیلم باشکوه و پرزرق‌وبرق، دلخراش و غمناک است؛ «نامه‌ای از زنی ناشناس» سینماست در خالص‌ترین شکلش. قوت روایی‌اش در این است که نشان می‌دهد بازی عشق باید دوجانبه باشد. فیلم‌سازی درخشان و داستانی موثر و گیرا دربارهٔ عشقی یک‌طرفه—اثری ستودنی که شایستگی بالایی دارد.