فیلم The Count of Monte-Cristo 2024

«دانتس» (پیر نینی) پس از آن که در دریا به دستورها بی‌توجهی می‌کند و برای نجات زنی از غرق شدن به آب می‌پرد، از سوی تاجر ثروتمند «مورِل» (برونو رافائلی) برای فرماندهی کشتی ترفیع می‌گیرد. این عمل بلافاصله خشم کاپیتان اخراج‌شده «دانگلارس» (پاتریک میل) را برمی‌انگیزد و درست زمانی که قرار است با «مرسدس» (آناïs دموستیه) ازدواج کند، سربازان می‌رسند و او را در توطئه‌ای...

«دانتس» (پیر نینی) پس از آن که در دریا به دستورها بی‌توجهی می‌کند و برای نجات زنی از غرق شدن به آب می‌پرد، از سوی تاجر ثروتمند «مورِل» (برونو رافائلی) برای فرماندهی کشتی ترفیع می‌گیرد. این عمل بلافاصله خشم کاپیتان اخراج‌شده «دانگلارس» (پاتریک میل) را برمی‌انگیزد و درست زمانی که قرار است با «مرسدس» (آناïs دموستیه) ازدواج کند، سربازان می‌رسند و او را در توطئه‌ای ناپلئونی متهم می‌کنند. دادستان «دو ویل‌فُر» (لوران لافیت) در ظاهر همراه و به اظهارات بی‌گناهی او گوش می‌دهد، اما وقتی دوست نزدیکش «مورسه‌ف» (باستین بویون) برای تایید او فراخوانده می‌شود، انگیزه‌های حسادت‌آمیزش آشکار می‌گردد و دریغ از آن که دریغا! ناوگان سهل‌انگار ما به انزوای زندان شاتو دیف فرستاده می‌شود، جایی که معمولاً از آن فراری نیست. سال‌ها یکنواختی و سرخوردگی می‌گذرد؛ ارتباط او با جهان بیرون محدود به تماس‌های گاه‌به‌گاه زندان‌بانان است تا بپرسند هنوز زنده است یا نه. سپس معجزه‌ای رخ می‌دهد: زندانی دیگری که سال‌ها تونل می‌زده، تصادفاً به سلول او می‌رسد. این مرد—آبه فاریّا (پیِرفرانچسکو فاویِنو)—به او آموزش می‌دهد و با او برای رسیدن به دیواره ساحلی تلاش می‌کند. هرچند سرنوشت هر دو یکسان نیست، دانتس با دانشی که تغییر زندگی‌اش را ممکن می‌سازد، موفق می‌شود نگهبانان را فریب دهد و به خشکی برسد. داستان انتقام از اینجا شدت می‌گیرد: چند سال بعد با کنت مونت‌کریستو آشنا می‌شویم؛ مردی که با شکوه می‌گردد، ثروت و نفوذ فراوانی دارد و عزم انتقام از سه مردی را که او را لگدمال کردند، در سر دارد. همان‌طور که خود او پیشرفت کرده، این سه نفر نیز به مقامات بالایی رسیده‌اند؛ دوست قدیمیش حالا همسر معشوقه‌اش شده، دانگلارس صاحب نیروی دریایی تجاری عظیمی است و دادستان تبدیل به مقام قدرت‌مندی شده است. دانتس از زمانش استفاده‌ی هوشمندانه کرده و متحدانی جمع کرده است که نقش‌شان در این تراژدی تدریجاً برملا می‌شود، زمانی که سیاست، طمع و حسادت به صدر می‌آیند. لباس‌های مجلل، خانه‌های باوقار و رفاه زندگی‌شان در تضاد قوی با فقر و ویرانی کسانی قرار می‌گیرد که به خاطر جاه‌طلبی مردانی خودخواه قربانی شده‌اند و دقیقاً همین‌ها هدف نقشه‌های حساب‌شدهٔ قهرمانِ متمرکز و ثروتمند ما هستند. پیر نینی، که در برخی لحظات اندکی شبیه کوین کلاین هم به نظر می‌رسید، نقش مرد مظلوم و سپس ماکیاولی‌شده را به‌خوبی اجرا می‌کند. بازیگران جوان‌تر مثل آلبرت (واسیلی اشنایدر)، آندره (ژولیَن دو سنت ژان) و هایده (آناماریا وارطولومِی) نیز تلاش‌های درخورِ توجهی ارائه می‌دهند. در اصل این فیلم داستانی بسیار قدرتمند از انتقام است، اما به همان اندازه دربارهٔ تأثیر سمی و جانکاه انتقام بر روح آدمی نیز هست؛ چالشی که دانتس و اطرافیانش—حتی اگر ظاهراً بی‌میل به نظر برسند—با آن روبرو هستند: اینکه مبادا خود او به شیطانی وسواسی بدل شود، به همان اندازه زشت و بد که کسانی را که می‌خواهد مجازات کند. همین تحولِ تدریجی و قطره‌چکانی است که فیلم با جذابیت به نمایش می‌گذارد، وقتی می‌بینیم مردی درگیرِ تردیدهای روزافزون میان عشق و نفرت می‌شود. گفته‌اند انتقام بهتر است سرد سرو شود؛ اما مثل بسیاری از چیزهای سردشده، ماندگاری زیادی ندارد. بازآفرینی ۲۰۲۴ِ کنت مونت‌کریستو به کارگردانی ژاک برنار از نظر سینمایی درخشان است و معیار جدیدی برای اقتباس‌های این کلاسیک دوست‌داشتنی دوما تعیین می‌کند. اجرای پیر نینی از ادموند دانتس همزمان اصالت و موقر بودن دارد؛ از ابتدای ساده‌لوحی‌اش تا انتقام محاسبه‌شده و خستگی‌ناپذیر، نینی نقش را با عمق و شدتِی ارائه می‌دهد که از همان صحنهٔ اول مخاطب را به خود می‌کشاند. از منظر بصری فیلم خیره‌کننده است؛ فیلم‌برداری هر فضای داستان—از عمق خفگی‌آور شاتو دیف تا شکوه جامعهٔ پاریسی—را در جزئیات اتمسفریک و زنده می‌نقش می‌دهد. هر قاب مانند قطعه‌ای هنری است که هم دراماتیزم داستان و هم پس‌زمینهٔ تاریخی غنی را به‌خوبی ضبط می‌کند. استفاده از لوکیشن‌های واقعی بیننده را به جهان داستان می‌برد و هر لحظه را باورپذیر می‌سازد، دستاوردی نادر در سینمای تاریخی. موسیقی متنِ پرطنین و احساسی به قدرت عاطفی فیلم می‌افزاید؛ آهنگ‌ها با حساسیتی قابل‌توجه تلاطم درونی و پیروزی‌های دانتس را انعکاس می‌دهند و به هر صحنهٔ پرهیجان لایه‌ای اضافی از کشمکش می‌دهند. موسیقی‌ای که مدت‌ها بعد از ترک سالن سینما در ذهن می‌ماند. طراحی لباس، ماسک‌ها و گریم نیز فوق‌العاده‌اند؛ هر جزئیات—از طرح‌های پیچیدهٔ لباس‌های بالماسکهٔ دانتس تا چهره‌های فرسودهٔ کاراکترهای مصیبت‌زده—متناسب با دوران داستان است. ماسک‌ها به‌ویژه هاله‌ای از رمز و راز می‌افزایند و استعارهٔ بصری غنی‌ای برای تم‌های فریب و نقاب‌پوشی داستان ایجاد می‌کنند. با سه ساعت مدت، فیلم به‌خوبی مسیر دانتس را کاوش می‌کند، گرچه من خودم آرزو می‌کردم طولانی‌تر باشد. اقتباسی در این اندازه و کیفیت می‌توانست به‌سادگی به یک اثر دوقسمتیِ اپیک تبدیل شود—چنان‌که نسخهٔ برجستهٔ سال گذشتهٔ سه تفنگدار—و با چهار تا پنج ساعت زمان فرصت بیشتری برای چشیدن تک‌به‌تک پیچیدگی‌های انتقامِ دانتس می‌داد. در همهٔ جنبه‌ها، این نسخهٔ ۲۰۲۴ شاهکاری است؛ اقتباسی نهایی و قابل‌اتکا برای مخاطب معاصر که وفاداری به متنِ اصلی دوما را با جسارتِ سینمایی متعادل می‌کند، و جوهرهٔ داستان را به‌صورت باشکوه، تاثرآمیز و فراموش‌نشدنی به تصویر می‌کشد. فیلمی که بی‌تردید در برابر گذر زمان دوام خواهد آورد.