فیلم Elysium 2013

به‌نظر می‌رسد این سرنوشت زمین و انسان‌ها باشد؛ وضعیتی که در طول تاریخ قابل مشاهده است. اما آیا ساخت فیلمی که خلاف آن را نشان دهد ممکن نیست؟ آیا چنین اثری نمی‌تواند درسی یا الگویی برای جهانی آشفته باشد؟ الیزیوم فیلمی تماشایی و پرهیجان است. قصه ساده و قابل‌فهمی دارد؛ در سال 2154 زمین به خرابی‌ای تبدیل شده و ثروتمندان در ایستگاهی فضایی به‌نام «الیزیوم» زندگی...

به‌نظر می‌رسد این سرنوشت زمین و انسان‌ها باشد؛ وضعیتی که در طول تاریخ قابل مشاهده است. اما آیا ساخت فیلمی که خلاف آن را نشان دهد ممکن نیست؟ آیا چنین اثری نمی‌تواند درسی یا الگویی برای جهانی آشفته باشد؟ الیزیوم فیلمی تماشایی و پرهیجان است. قصه ساده و قابل‌فهمی دارد؛ در سال 2154 زمین به خرابی‌ای تبدیل شده و ثروتمندان در ایستگاهی فضایی به‌نام «الیزیوم» زندگی می‌کنند، در حالی که فقرا روی زمین برای بقا دست و پا می‌زنند. ما همراه «مکس» می‌شویم؛ مردی که بعد از یک حادثه شغلی شدیداً به درمان نیاز دارد و تنها امیدش دستگاه‌های درمانی موجود در الیزیوم است. مسیر مکس او را به تصمیماتی افراطی می‌کشاند که روند داستان را جلو می‌برد — بدون آنکه بخواهم خطوط اصلی روایت را لو بدهم. مت دیمون در نقش مکس بسیار خوب ظاهر می‌شود و از آغاز تا پایان فیلم آن را به دوش می‌کشد؛ او هم در جنبه‌های دراماتیک و هم در صحنه‌های اکشن قابل‌قبول است. جودی فاستر در نقش سناتور دلکور با بازی سرد، حساب‌شده و بدون وجدانش تأثیرگذار است؛ هرچند گاهی لهجه‌اش کمی حواس‌پرت‌کن است، اما اجرای او تماشایی است. شارتلو کوپلی در نقشی کاملاً متفاوت از آثار قبلی‌اش، با بازی خشن و روان‌گسیخته‌اش یکی از شگفتی‌های فیلم است؛ حضورش شخصیت شرور فیلم را به‌خوبی جلوه می‌دهد. ویلیام فیشتر نیز در نقش کوتاهی ظاهر می‌شود که نقشش مهم است. بخش جلوه‌های ویژه و طراحی بصری فیلم برجسته است؛ کشتی‌ها و محیط الیزیوم بسیار چشم‌نواز و در عین حال منطقی طراحی شده‌اند، طوری که کمتر به حس «فوتوریستی افراطی» می‌انجامد و به واقع‌گرایی کمک می‌کند. صحنه‌های اکشن محکم و تأثیرگذارند و بسیاری از لحظات بصری فیلم واقعاً لذت‌بخش‌اند. با این حال ضعف‌هایی هم وجود دارد. یکی از ایرادها کلیشه‌ای و دوگانه‌پردازی ساده میان ثروتمندان و فقراست؛ تقریباً همه ساکنان الیزیوم بی‌رحم و بدون وجدان نشان داده می‌شوند که منجر به قطبی‌سازی زیاد و سادگی اخلاقی می‌شود. ایراد دیگر کمبود درگیری احساسی با اغلب شخصیت‌هاست؛ به‌جز مکس، کمتر با دیگر شخصیت‌ها همدلی واقعی احساس می‌شود و برخی خطوط فرعی نتوانسته‌اند مخاطب را قانع کنند چرا باید نگران آن‌ها باشد. همچنین گاهی نقد اجتماعی فیلم تا حدودی سنگین و دست‌کم‌گرفته‌شده به‌نظر می‌رسد. در مجموع، این نقایص کوچک باعث نمی‌شوند که فیلم را کمتر از یک تجربه دیدنی بدانیم. الیزیوم تصویری قابل‌باور و حتی ترسناک از احتمالی آینده ارائه می‌دهد و از نظر بصری و اکشن یکی از آثار موفق در ژانر خود است. خشونت در برخی صحنه‌ها نسبتاً گرافیک است، بنابراین تماشا برای کسانی که حساس به خشونت‌اند همراه با احتیاط باشد. خلاصه: الیزیوم فیلمی خوش‌ساخت، واقع‌گرایانه و پرتعلیق است که با بازی‌های خوب و جلوه‌های بصری چشمگیر، ارزش دیدن دارد—اگر از کلیشه‌های اخلاقی و کمی کم‌عمقی احساسی بگذرید، تجربه‌ای بسیار لذت‌بخش خواهد بود.