فیلم The Da Vinci Code 2006

«هر نفسی که می‌کشی گناه است. دیگر هیچ سایه‌ای در امان نخواهد بود، زیرا تو توسط فرشتگان تعقیب خواهی شد.» کد داوینچی به کارگردانی ران هاوارد و فیلمنامه‌شده توسط آکیوا گلدزمن از روی رمانی به همین نام نوشته دن براون ساخته شده است. در این فیلم تام هنکس، اودی تاتو، یان مک‌کلن، پل بتانی، ژان رنو، آلفرد مولینا و یورگن پروشنو ایفای نقش می‌کنند. موسیقی فیلم...

«هر نفسی که می‌کشی گناه است. دیگر هیچ سایه‌ای در امان نخواهد بود، زیرا تو توسط فرشتگان تعقیب خواهی شد.» کد داوینچی به کارگردانی ران هاوارد و فیلمنامه‌شده توسط آکیوا گلدزمن از روی رمانی به همین نام نوشته دن براون ساخته شده است. در این فیلم تام هنکس، اودی تاتو، یان مک‌کلن، پل بتانی، ژان رنو، آلفرد مولینا و یورگن پروشنو ایفای نقش می‌کنند. موسیقی فیلم از هانس زیمر است و فیلم‌برداری را سالواتوره توتینو انجام داده است. وقتی مردی در داخل موزه لوور به قتل می‌رسد، جسدش با پیام‌های رمزآلودی احاطه شده است. پلیس از رابرت لنگدون، استاد نمادشناسی آمریکایی (با بازی تام هنکس)، برای رمزگشایی سرنخ‌ها کمک می‌گیرد. وقتی او با رمزنگار پاریسی، سوفی نوو (اودی تاتو)، همراه می‌شود، به‌سرعت معلوم می‌شود که هیچ‌چیز آن‌طور که به‌نظر می‌رسد نیست و رازهایی فاش می‌شوند که ممکن است پایه‌های مسیحیت را متزلزل کنند. نسخه ویرایش‌شده (بلوری) مشاهده شد. من کتاب را نخوانده‌ام! و به فیلم‌های جستجوی گنج و دنبال سرنخ رفتن علاقه دارم! بنابراین سراغ فیلم موفق ران هاوارد (با سودی بیش از ۶۰۰ میلیون دلار در سراسر جهان) رفتم بی‌آنکه تحت فشار ادبی باشم و تنها با انتظارات کمی از ژانر. شاید به همین دلیل است که من — برخلاف بسیاری — واقعاً از فیلم لذت بردم، با وجود آن ارقام عظیم مالی. در نهایت کارگردانی محافظه‌کارانه‌ای است با بازیگرانی حرفه‌ای، اما فیلم تور رمزآلود و جذابی پدید می‌آورد پر از نشانه‌های رمزآلود، سازمان‌های مخفی و پنهان‌کاری‌ها. بله، مقداری کلیشه و شعار هم دارد که مانع شده اقتباس تبدیل به اثری فوق‌العاده هوشمند شود. می‌فهمم چرا بعضی‌ها آن را «خیلی حرفی» می‌دانند، اما آیا قرار بود فیلم به‌شیوه یک اثر اکشنِ پاپ‌کورن‌خوری مثل National Treasure بازسازی شود؟ این یک تریلر توطئه‌آمیز هوشمندانه است، پر از پیچ و تاب و با فاش‌شدن افشای شگفت‌آوری در پایان. اجراها مناسب‌اند (جدی، گرفته و نگران) و وقتی مک‌کلن پس از حدود یک ساعت وارد ماجرا می‌شود، فیلم کمی کلاس پیدا می‌کند. همچنین موسیقی زیمر ترکیبی باشکوه از گروه کر، سازهای زهی و سینتی‌سایزرهاست. معتقدم فیلم سزاوار حملات نقدی‌ای که دید نبود؛ البته من با ذهنی باز و بدون پیش‌داوری به تماشای آن نشستم. من تحت تأثیر جنجال‌ها یا طرفداری کورکورانه از دن براون قرار نگرفته بودم؛ دقیقاً همان چیزی را که انتظار داشتم دیدم: یک تریلر رمزآلود بالغ، معیوب اما بسیار جذاب. حتی مدل موی هنکس هم نتوانست لذت تماشای فیلم را از من بگیرد. امتیاز: 7/10 نگارش این نقد ممکن است عملی از خودپسندی به‌نظر برسد. تا مدت‌ها من جز تعداد کمی بودم که نه فیلم «کد داوینچی» را دیده بودند و نه کتابش را خوانده بودند. حالا فیلم را دیده‌ام و هنوز برنامه‌ای برای خواندن کتاب ندارم. آیا کسی هست که از خواندن این نقد سود ببرد؟ عموماً فکر می‌کنم فیلم کمی مضحک است. می‌دانم که کتاب تا حدی با تحقیق نوشته شده و طرح داستانی‌اش مناسب یک تریلر پیچیده است. مثل یک تریلر جاسوسی، فیلم نشان می‌دهد که قهرمانانش هرگز مطمئن نیستند به چه کسی می‌توانند اعتماد کنند — و پاسخ کوتاه معمولاً «هیچ‌کس!» است. پیچ و تاب‌ها و فاش‌شدن‌های زیادی وجود دارد؛ بعضی‌شان جالب‌اند و بعضی قابل پیش‌بینی‌اند. اما برای من اعتبار داستان کمی اوایل کار از دست رفت؛ زمانی که نقش زن اصلی با سرعت بالا با خودرو عقب‌گرد می‌رفت و بین ترافیک مانور می‌داد، سریع‌تر از آنچه بسیاری از راننده‌ها بتوانند جلو برانند. واقعاً؟ اقدامات زیادی در فیلم وجود دارد، اما از شور و طنز آثاری کلاسیکی مثل «شکارچیان صندوقچه گمشده» بی‌بهره است. دین موضوعی جدی است، و شاید همین باعث می‌شود فیلم نتواند شادابی و شوخی لازم را داشته باشد. این فیلم تمام اجزای لازم را داشت و حتی یک پل بتانی متورم از احساس گناه هم در آن هست، پس چه شد؟ شروع فیلم نسبتاً قوی است با آن قتل اسرارآمیز در موزه لوور. مشخص می‌شود مقتول یکی از آثار موزه بوده و وقتی پلیس می‌فهمد جسد با نمادهای باستانی مخدوش شده، «سوفی» (اودی تاتو) را فرا می‌خوانند تا تحقیق کند. او نیز از پروفسور مشهور آمریکایی «لنگدون» (تام هنکس) دعوت می‌کند تا کمک کند معنی این نشانه‌ها را دریابند و به‌سرعت درگیر توطئه‌های یک انجمن افسانه‌ای می‌شوند که ریشه‌هایش به آغاز مسیحیت برمی‌گردد. در حالی که تلاش می‌کنند یک قدم جلوتر از کسانی باشند که قصد کشتنشان را دارند و ارتباطات گسترده‌ای در جامعه و دولت فرانسه دارند، به این شک می‌افتند که جام مقدس ممکن است هدف نهایی باشد؛ پیگیری‌هایشان با کمک «سر لی تی‌بینگ» (ایان مک‌کلن) آن‌ها را به یک محل دفن در لندن می‌کشاند که گفته می‌شود به زمان جنگ‌های صلیبی مرتبط است. گروه بازیگران فرعی شامل ژان رنو و آلفرد مولینا است و داستان سرشار از مذهب‌گرایی و جنجال است، اما محصول نهایی کمی ناامیدکننده است. فکر می‌کنم علت آن این است که هنکس به‌اندازه کافی وقار برای ماندن در مرکز اثر را ندارد. حتی نگاه‌های نگرانش هم صداقت لازم را ندارند و شیمی چندان قوی‌ای بین او و تاتو دیده نمی‌شود. بتانی بهتر کار می‌کند و کمی از جنون متعصب را منتقل می‌کند و رنو همیشه نقش کارآگاه فرانسوی مشکوک را خوب بازی می‌کند، ولی در کل فیلم بیشتر گفتگومحور است و خیلی از سرنخ‌ها مستقیماً از متن رمان دن براون برداشته شده‌اند، بدون اینکه ران هاوارد یادش باشد این رسانه بصری است و گاهی بهتر است به تماشاگر فرصت دهی خودش چند سرنخ را کشف کند. فیلم طولانی‌ست، اما اگر ما بیشتر در حل این معما مشارکت داشتیم، طولانی بودن اهمیتی نداشت؛ متأسفانه چنین نشد و فیلم برای من بیش از حد توصیفی و آرام پیش می‌رود. کد داوینچی داستانی جسورانه و جنجالی را مطرح می‌کند که ریشه در توطئه‌های مذهبی دارد؛ فیلم بحث‌برانگیز است اما در عین حال رمزآلودی گیرا با ریتم مناسب و تصاویر چشمگیر عرضه می‌کند. هرچند بعضی صحنه‌ها از نظر ضرورت و منطق کمی ضعیف‌اند، اما فیلم به‌خاطر پیچش‌های غیرقابل‌پیش‌بینی و تنش فضایی‌اش همچنان جذاب باقی می‌ماند. تماشای آن برای طرفداران تریلرهای معمایی که با روایت‌های لایه‌دار کنار می‌آیند، جالب است.