فیلم The Godfather 1972

نقد «پدرخوانده» از آل کارلسون «پدرخوانده» فیلمی است که اغلب آن را یکی از بزرگ‌ترین ساخته‌های سینما می‌دانند. از مؤسسه فیلم آمریکا تا آراء کاربران سایت IMDB، این اثر جزو بهترین‌ها شناخته شده است. در کنار شاهکارهایی مانند «شهروند کین»، «پالپ فیکشن» و «12 مرد خشمگین»، «پدرخوانده» نمونه‌ای استثنایی از برتری سینمایی و اوج درام جنایی به‌شمار می‌آید. داستان حول خانوادهٔ کورلئونه می‌چرخد؛ یک خانوادهٔ ایتالیایی‌تبار با...

نقد «پدرخوانده» از آل کارلسون «پدرخوانده» فیلمی است که اغلب آن را یکی از بزرگ‌ترین ساخته‌های سینما می‌دانند. از مؤسسه فیلم آمریکا تا آراء کاربران سایت IMDB، این اثر جزو بهترین‌ها شناخته شده است. در کنار شاهکارهایی مانند «شهروند کین»، «پالپ فیکشن» و «12 مرد خشمگین»، «پدرخوانده» نمونه‌ای استثنایی از برتری سینمایی و اوج درام جنایی به‌شمار می‌آید. داستان حول خانوادهٔ کورلئونه می‌چرخد؛ یک خانوادهٔ ایتالیایی‌تبار با ریشه‌های عمیق در مافیای نیویورک. سرپرست خانواده، دون ویتو کورلئونه، مردی است که از خانواده‌اش محافظت می‌کند و در مقابل، احترام می‌طلبد. پسرش مایکل که تازه از جنگ جهانی دوم بازگشته، نمی‌خواهد وارد کسب‌وکار خانواده شود. خانوادهٔ سولوزو، که قاچاقچیان مواد مخدرند، به سراغ دون می‌آیند و در ازای محافظت خواستار سهمی از سود فروش مواد می‌شوند؛ اما دون این پیشنهاد را رد می‌کند چون با فروش مواد مخدر مخالف است. این رد شدن آغازگر جنگی تمام‌عیار میان دو خانواده می‌شود و مایکل را عمیقاً وارد زندگی مافیایی می‌کند. شخصیت‌ها توسط بازیگران افسانه‌ای اجرا شده‌اند: مارلون براندو در نقش دون، آل پاچینو در نقش مایکل و جیمز کان در نقش سانی. بسیاری انتخاب بازیگران این فیلم را از بهترین‌های تاریخ سینما می‌دانند. هر سه بازیگر اصلی برای اسکار نامزد شدند و مارلون براندو جایزهٔ بهترین بازیگر نقش اول را کسب کرد. تماشای تحول شخصیت‌ها در طول فیلم، به‌ویژه یکی از تغییرات چشمگیر، شگفت‌انگیز است. فرانسیس فورد کاپولا، که در خانواده‌ای ایتالیایی-آمریکایی در نیویورک بزرگ شده بود، فرهنگ ایتالیایی را به‌خوبی می‌شناخت و فیلم را با اصالت ساخته است. همه‌چیز از رقص‌های عروسی تا غذاها و اصطلاحات سیسیلی مورد استفاده، از دانش مستقیم او نشأت می‌گیرد. آهنگساز ایتالیایی نینو روتا نیز موسیقی متن درخشانی ساخته است؛ قطعاً با شنیدن آن سولو ترومپت مشهور، همه آن را می‌شناسند. این فیلم باید بلافاصله با دنباله‌اش، «پدرخوانده: قسمت دوم»، دنبال شود؛ آن فیلم نیز برندهٔ بهترین فیلم شد. این مجموعه هنوز عنوان بیشترین جوایز بهترین فیلم را در میان سری‌های سینمایی حفظ کرده است. هر دو اثر درام‌های جنایی بی‌نقصی‌اند و لایق جایگاه‌شان در فهرست بهترین آثار سینمایی‌اند. تضمین می‌کنم پس از دیدن فیلم، یک‌بار دیدن برایتان کافی نخواهد بود؛ با تماشاهای مکرر ارزشش بیشتر می‌شود. اگر هنوز این فیلم را ندیده‌اید، وقتش رسیده که آن را ببینید؛ «پدرخوانده» فیلمی است که نمی‌توان آن را نپذیرفت. --- بهترین فیلم تا کنون... شاهکاری از فرانسیس فورد کاپولا جوان و بااستعداد دربارهٔ خانواده‌ای مافیایی و دراماتر بودن روابطشان. روایت داستان بی‌نقص است و بازی‌ها خوب‌اند؛ گاهی بازیِ تالییا شایر (خواهر کارگردان) کمی اغراق‌آمیز به‌نظر می‌رسد. دههٔ هفتاد، بهترین سال‌های هالیوود بود. --- در حالی که این را می‌نویسم، «پدرخوانده» هنوز نزد کسانی محبوب است که آن را دوست دارند صرفاً چون گفته شده باید آن را دوست داشته باشند. این اثر طوری نوشته و نمایش داده شده که رهبران مافیا را چون نیمه‌خدایان جلوه می‌دهد. هر دیالوگ و هر صحنه در کتاب و فیلم گویی برای ترساندن مخاطب و القای این است که «مافیا» یا هر گروه خلافکار دیگر نیرویی فراطبیعی است. این فیلم کنترل‌طلب‌ها را ستایش می‌کند؛ بسیاری از منتقدان نیز کنترل‌طلب‌اند و برخی یا عضو مافیا هستند یا فکر می‌کنند می‌توانند به آن بپیوندند. فیلم به‌نظر بی‌حال و کاملاً بی‌الهام می‌آید. برای پنجاه سال، مردم تحت تأثیر کسانی قرار گرفته‌اند که به آن‌ها می‌گویند این فیلم را دوست داشته باشند در حالی که این اثر به‌نوعی آن‌ها را تحقیر می‌کند. به‌طور کلی نکتهٔ مثبتی در این فیلم دیده نمی‌شود؛ موفقیتش مدیون افرادی است که در آن منفعت دارند یا فکر می‌کنند با حمایت از آن نفعی می‌برند. این فیلم نمونه‌ای از هالیوود افسرده‌کننده است و حتی در دههٔ هفتاد هم اثری فرمولی بود. --- وقتی داستانی به این زیبایی نوشته می‌شود، تنها یک آماتور می‌تواند آن را خراب کند — و فرانسیس فورد کاپولا آماتور نیست. مارلون براندو، آل پاچینو، جیمز کان و رابرت دووال نماد حیله‌گری، ظرافت، وفاداری، شرف و خشونت در این اقتباس از داستان ماریو پوزو دربارهٔ خانوادهٔ کورلئونه هستند؛ آن‌ها از هیچ آغاز می‌کنند و تنها راه پیشرفت را انتخاب می‌کنند، هر طور که لازم باشد. شخصیت‌پردازی‌ها لایه‌دار و زنده‌اند؛ دیان کیتون هم دقیقاً نمی‌داند وارد چه مسیری شده است! جان کازال هم در نقش برادر بی‌اراده «فِرِدو» عالی است. نینو روتا بار دیگر تمام توانش را برای ساخت موسیقی‌ای به‌کار گرفته که جایگاه فیلم را در میان بهترین آثار تثبیت می‌کند. تنها نقد کوچک من مربوط به میکس صداست که می‌توانست قوی‌تر باشد؛ بخش‌هایی از دیالوگ‌ها — به‌ویژه از براندو — گاهی نزدیک به نامفهوم‌اند. --- فیلمی فوق‌العاده --- «پدرخوانده» (1972) به کارگردانی فرانسیس فورد کاپولا، چیزی کمتر از یک شاهکار سینمایی نیست که شیوهٔ روایت در سینما را بازتعریف کرد. بر اساس رمان پرفروش ماریو پوزو، فیلم درام جنایی را با کاوشی حماسی دربارهٔ قدرت، وفاداری و خانواده می‌آمیزد. هر قاب گواه نبوغ کاپولا است که داستانی جذاب را به اثری جاودانه بدل کرده است. در مرکز این فیلم اجرای فراموش‌نشدنی مارلون براندو در نقش ویتو کورلئونه قرار دارد. براندو پدر خانواده را با هاله‌ای از تهدید آرام و خرد عمیق مجسم می‌کند و شایستهٔ جایزهٔ اسکار بهترین بازیگر شد. آل پاچینو نیز با اجرای تعیین‌کننده‌اش در نقش مایکل کورلئونه از یک بیگانهٔ نافرمان به یک رهبر بی‌رحم تبدیل می‌شود؛ تحولی سرد اما کاملاً باورپذیر. جیمز کان در نقش سانی کورلئونه و رابرت دووال در نقش مشاور خونسرد تام هاگن نیز می‌درخشند و به نقش‌های خود عمق می‌بخشند. کارگردانی کاپولا واقعاً بینا و تأثیرگذار است. توانایی او در شکل‌دهی روایتی پیچیده در حالی که با ریتمی سنجیده پیش می‌رود، اجازه می‌دهد شخصیت‌ها و مضامین فیلم نفس بکشند. فیلم‌برداری گوردون ویلیس، مشهور به «شاهزادهٔ تاریکی»، ظاهر نمادین اثر را تقویت می‌کند و با استفاده از سایه‌ها و رنگ‌های گرم حس همذات‌پنداری و تهدید را منتقل می‌سازد. موسیقی ماندگار نینو روتا، به‌ویژه والس معروف پدرخوانده، فیلم را به مرتبه‌ای افسانه‌ای ارتقا می‌دهد. نکتهٔ جالب: استودیو در ابتدا مخالف انتخاب مارلون براندو بود و او را دشوار می‌پنداشتند. کاپولا برای قانع کردن استودیو مجبور شد از یک تست فیلم استفاده کند که در آن براندو با گذاشتن پنبه در گونه‌هایش به‌منظور تغییر چهره ظاهر شده بود. حاصل کار، تاریخ‌ساز شد. «پدرخوانده» فقط یک فیلم نیست؛ تجربه‌ای است دربارهٔ قدرت و اخلاق، حماسه‌ای خانوادگی و تریلری جنایی که همگی در هم تنیده‌اند. تأثیر آن بر سینما غیرقابل‌انکار است و اجراها، کارگردانی و روایتش بی‌نظیرند. این فیلم آزمون زمان را پس داده و به‌راستی در همهٔ جهات یک شاهکار است.