فیلم Persona 1966

این یکی از فیلم‌های مورد علاقه‌ام از اینگمار برگمن است که به‌طرز تیره و نافذی مهارت دو بازیگر زن در اوج توانشان را نشان می‌دهد. «الیزابت» (لیو اولمن) بازیگر محبوب تئاتر است که وسط اجرای نمایش ناگهان سکوت می‌کند. هیچ‌کس دقیقاً نمی‌داند چرا، اما پرستاری برای مراقبت از او استخدام می‌شود. «آلما» (بیبی اندرسون) وارد می‌شود و خیلی زود به این باور می‌رسد که سکوت...

این یکی از فیلم‌های مورد علاقه‌ام از اینگمار برگمن است که به‌طرز تیره و نافذی مهارت دو بازیگر زن در اوج توانشان را نشان می‌دهد. «الیزابت» (لیو اولمن) بازیگر محبوب تئاتر است که وسط اجرای نمایش ناگهان سکوت می‌کند. هیچ‌کس دقیقاً نمی‌داند چرا، اما پرستاری برای مراقبت از او استخدام می‌شود. «آلما» (بیبی اندرسون) وارد می‌شود و خیلی زود به این باور می‌رسد که سکوت الیزابت عمدی است—او دیگر نمی‌خواهد حرف بزند. بدون ملاقات‌کننده، آلما پیوسته با الیزابت حرف می‌زند و رفته‌رفته پیوندی میان این دو زن، که ظاهراً متفاوت‌اند، شکل می‌گیرد و تصورات قبلی‌شان از یکدیگر را به چالش می‌کشد. یکی مشتاق است تا دیگری را الگو قرار دهد و دیگری در نهایت تلاش می‌کند مانع از این تقلید شود. چرا؟ چه چیزی ممکن است باعث شده باشد الیزابت چنین پناهگاهی نفوذناپذیر اختیار کند؟ در اصل این فیلم دو‌نفره شبیه یک مونولوگ است؛ نقش‌های دیگر سهم اندکی دارند و با تشدید شخصیت‌پردازی‌ها داستان تا حدی به فرسایش می‌گراید، اما همچنین دربارهٔ قساوت—بررسی منشاءها و دلایلش—و نگاهی حساس به صمیمیت و شاید حتی نوعی خوش‌بینی است. مطمئنم که لایه‌ها و جنبه‌های تمثیلی دیگری هم وجود دارد که شاید من تمام آن‌ها را درنیافته‌ام، اما برخلاف بسیاری از آثار قبلی این کارگردان، شخصیت‌ها اینجا انسان‌تر و ملموس‌تر به نظر می‌رسند. روایت فشرده، موسیقی همراهِ مکمل و برخی برداشت‌های بیرونی مؤثر، این فیلم را تماشایی و گیرا می‌کند.