فیلم Evil Dead 2013

این فیلم همهٔ وسیله‌ها و جلوه‌هایی را که از نسخهٔ اصلی به یاد داریم دارد. اطلاعات جدیدی هم دربارهٔ کتاب (نکرونومیکون) اضافه شده است. با این حال، مقدار زیاد و اغراق‌آمیز خون‌آشامی اصلاً خنده‌دار نبود؛ تنها خط بامزهٔ فیلم جملهٔ «چرا صورتم درد می‌کند؟» بود. امیدوارم Evil Dead 2 شوخی‌ها و بازی‌های اغراق‌شده‌ای را که در نسخهٔ دوم اصلی بود بازگرداند. جملهٔ تک‌خطی بروس کمپبل...

این فیلم همهٔ وسیله‌ها و جلوه‌هایی را که از نسخهٔ اصلی به یاد داریم دارد. اطلاعات جدیدی هم دربارهٔ کتاب (نکرونومیکون) اضافه شده است. با این حال، مقدار زیاد و اغراق‌آمیز خون‌آشامی اصلاً خنده‌دار نبود؛ تنها خط بامزهٔ فیلم جملهٔ «چرا صورتم درد می‌کند؟» بود. امیدوارم Evil Dead 2 شوخی‌ها و بازی‌های اغراق‌شده‌ای را که در نسخهٔ دوم اصلی بود بازگرداند. جملهٔ تک‌خطی بروس کمپبل «Groovy» را می‌توان مقدمه‌ای برای فیلم بعدی دانست؛ امیدوارم به «Army of Darkness» برسیم! دیوید و میا خواهر و برادرند. در کودکی به کلبهٔ خانوادگی در دل جنگل می‌رفتند. با بزرگ‌تر شدن دیوید از خانه می‌رود و میا می‌ماند تا از مادر بیمارشان مراقبت کند؛ مادری که در نهایت می‌میرد. پس از مرگ مادر، زندگی میا به‌هم می‌ریزد و به مصرف سنگین مواد مخدر می‌پردازد—تا جایی که عملاً برای مدتی مرده و دوباره به زندگی بازگردانده می‌شود؛ این بخشی از داستان پس‌زمینهٔ پیش‌نگرانهٔ فیلم است. خلاصه اینکه دیوید برگشته و تصمیم می‌گیرد به‌همراه نامزدش ناتالی و دو دوست نزدیکشان، اریک و اولیویا، میا را به کلبهٔ قدیمی ببرند و برای یک آخر هفته او را به‌زور از مصرف منع کنند تا درس عبرتی برایش باشد. همیشه در فیلم‌های آمریکایی چه خبره با این کلبه‌ها؟ انگار همیشه کیلومترها از هرگونه تمدن قابل‌تشخیص دور هستند. مالکین زمین را خریداری می‌کنند و بعد یک کلبهٔ چوبی می‌سازند؟ چگونه می‌شود وسط جنگل مالک زمین شد؟ این کلبه‌ها هیچ‌وقت در پارک تعطیلات بزرگ‌تر با نگهبانی و مراقبت منظم نیستند، نه همسایه‌ای دور و بر، فقط تنهاییِ مطلق. به نظرم ملک برای دیگران خیلی آمادهٔ سوءاستفاده است: تعطیلات مجانی، آشیانهٔ مواد مخدر، محل جنایات جنسی یا قاتل سریالی و... و در عین حال، آنچه در زیرزمین آن‌ها گذشته دقیقاً چنین است. متأسفانه برای این گروه مبارکِ مداخله‌گر، در زیرزمین کلبه اتفاقات مرموزی رخ داده: میا—که به‌خاطر ترکِ مواد حساس‌تر از همیشه شده—و سگی که با خود برده‌اند بوی بدی را حس می‌کنند. پس از بررسی، درب زیرزمین را باز می‌کنند و به اتاقی می‌رسند که گربه‌ها و جانوران کوچک دیگری پوست‌کنده و از سقف آویخته شده‌اند. بسته‌ای هم با پلاستیک سیاه و سیم‌های خاردار پیچیده شده که واضح است کسی نمی‌خواسته باز شود. کنجکاوی، همان‌طور که سر گربه‌ها را هم به‌باد داد، این بار سراغ آن‌ها می‌آید: بسته را باز می‌کنند و کتاب مردگان را پیدا می‌کنند. نوار کاستِ نسخهٔ 1981 نیست اما قطعاتی از نوشته‌های کنداریان به انگلیسی ترجمه و نوشته شده‌اند. با خواندن آن‌ها، همه‌چیز به فاجعه می‌انجامد. از این فیلم خوشم آمد اما معیاری آزاردهنده هم دارد. از یک سو، بسیار خونین است، صداگذاری عالی است، فیلم پر است از اشاره‌ها و ادای احترام به Evil Dead (1981) و Evil Dead 2 (1987) بدون اینکه این اشاره‌ها بیش‌ازحد پیش‌پاافتاده باشند و بازیگران—هرچند درخشان نیستند—به‌اندازهٔ کافی مؤثرند (جز بروس کمپبل که جایگزینی برای او وجود ندارد؛ انصافاً جای او خالی است). از سوی دیگر، طرح «مداخله» دلیل خوبی برای رفتن جمع به محل منزوی است و در آغاز کار باعث می‌شود وقتی میا شروع به دیدن و تجربهٔ چیزهای عجیب می‌کند، همه چیز به ترکِ مواد او نسبت داده شود. اما خیلی زود، پس از اصرار میا بر وجود بوی بد، دیوید و اریک بقایای شیطنت‌های جادویی را در زیرزمین می‌بینند—چیزی که ما به‌عنوان تماشاگر در صحنهٔ افتتاحیه هم دیده‌ایم—پس دیگر نمی‌توانند همه‌چیز را به حالت ترکِ میا تقلیل دهند. به‌راحتی می‌توانستند محل را ترک کرده و به پلیس اطلاع دهند؛ پس چرا این کار را نمی‌کنند؟ چون شخصیت‌ها در Evil Dead میل به گرفتن احمقانه‌ترین تصمیم‌ها را دارند. و ژانر وحشت همیشه پر از چنین شخصیت‌هایی است، اما این گروه حتی از میانگین هم عقب‌ترند. آن‌ها بارها فرصت نجات داشتند ولی به‌روش‌هایی جاهلانه به سوی نابودی حرکت کردند؛ این بی‌عقلی باعث شد از آن‌ها بی‌رحم شوم و با از بین رفتن دلسوزی، تنش فیلم هم پایین بیاید. در هنگام تماشای فیلم، همسرم گفت: «آره، ولی اگر آن‌ها کار درست را می‌کردند، فیلمی وجود نداشت، نه؟» اما امروزه با بودجه و مهارت‌های بهتر در این بازسازی‌ها، من این توجیه را نمی‌پذیرم؛ باید بیشتر از این‌ها باشد. در کل، فیلم را دوست داشتم—نه به آن شدتی که امیدوار بودم، اما لذت‌بخش بود. اگر از ژانر وحشت خوشتان می‌آید، Evil Dead نود دقیقهٔ خوش‌گذرانیِ خونین است؛ حماقت‌های شخصیت‌ها را هم نباید انتظار داشته باشید، اما واقعاً برای طرفداران خون و خونریزی سرگرم‌کننده است. Dead Evil! راستش این فیلم همیشه قرار بود نتواند دل همهٔ طرفداران خام وحشت را به‌دست آورد؛ فیلمِ اصلی سم ریمی مثل یک عتیقهٔ مذهبی نگاه شده و نباید دستکاری می‌شد—هرچند دنباله‌اش از نظر من بهتر بود. آیا پیش از اکران عده‌ای آن را از پیش دوست نداشتند؟ احتمالاً بله. می‌شود این بازسازی را روی معیارهای خودش قضاوت کرد؟ آیا نسلی از تماشاگران وحشت وجود دارند که تریلوجی ریمی را ندیده‌اند و می‌توانند مثل کسانی که برای اولین بار به این فاجعهٔ ترسناک وارد می‌شوند، حسابی بترسند؟ امیدوارم چنین باشد؛ چون این بازسازی واقعاً یک اثر ترسناکِ سرراست و قدرتمند است. پر از پرش‌های ناگهانی، دل‌وخراش، خون و لحظات واقعیِ هراس؛ فده آلوارز و تیمش نیش‌هایی تازه به کابوس ریمی زده‌اند. این همان چیزی است که هست: یک بازسازیِ وحشت که سطح وحشت را بالا می‌برد و از ابزارهای مدرن برای آزار شنوایی، برهم‌زدن معده و فرسایش اعصاب استفاده می‌کند. گاهی غیرمنطقی و حتی مضحک است، اما از میان بازسازی‌های اخیر یکی از بهترهایش است؛ واقعاً جانِ تماشاگر را می‌لرزاند. آفرین به شما—8/10 تماشای خیلی خوبی بود، حتماً دوباره می‌بینم و توصیه‌اش می‌کنم. راستش من تقریباً هر فیلمی با جِین لیوی را تماشا می‌کنم و او در این فیلم فوق‌العاده است؛ خیلی بهتر از دیگر بازیگران فیلم. به نظر می‌رسد کسی با بینش مناسب به فیلم اصلی نگاه کرده و ارتقاهای لازم را شناسایی کرده است. فقط داشتن یک دلیل دراماتیک برای جمع شدن این شخصیت‌ها در کلبه، بلافاصله داستان را قابل‌پذیرش‌تر از نسخهٔ اصلی می‌کند. چند سکانس نزدیک به پایان هم هست که از اثر اصلی فاصله می‌گیرند و این نسخه را به‌طرز قابل‌توجهی برتر می‌سازند. تفاوت بزرگ دیگر پیشرفت جلوه‌های ویژه در سی سال بین دو فیلم است. تیم سازنده به‌خوبی ریتم فیلم اول را حفظ کرده و جلوه‌ها را مشابه اصل اما بهتر اجرا کرده‌اند. مثل نسخهٔ اصلی، بخش اعظمی از فیلم متکی به جلوه‌های خونین است، ولی به‌اندازهٔ کافی توضیح و روایت اضافه شده تا انگیزه‌های منطقی وجود داشته باشد. این نمونه‌ای نادر از چگونگی «ارتقا» دادن یک فیلم است: تغییرش می‌دهی اما روح اصلی را حفظ می‌کنی. Evil Dead یکی از خون‌آلودترین و منزجرکننده‌ترین فیلم‌هایی است که دیده‌ام. از جهت اینکه فرنچایز را که قبلاً به عناصر شوخ‌طبعانه تمایل داشت، به یک فیلم ترسناک بسیار واقعی و بی‌رحم تبدیل کرده‌اند، تحسین می‌کنم. جلوه‌ها و خون‌ریزی بهترینِ فرنچایز هستند، به‌خصوص با فاصلهٔ تقریباً بیست‌ساله از ورودی قبلی. بعضی سکانس‌ها از جمله صحنهٔ برش نان‌بر جزو لحظات ماندگار وحشت شده‌اند—آن صحنه اصلاً قابل‌تحمل نیست اما با استحکام اجرا شده و من واقعاً از میزان خون استفاده‌شده لذت بردم. داستان آن‌قدر که در فیلم اول یا دوم پرداخته شده، کامل نیست، اما جهت‌های خاص و قابل‌قدردانی‌ای دارد. استفاده از یک معتاد بهبود‌یافته به‌عنوان محرکی برای ماندن گروه در کلبه بسیار خوب کار شده؛ وضعیت تضعیف‌شدهٔ او او را قربانی ایده‌آل برای اولین تسخیر می‌کند که مؤثر واقع شده است. دیالوگ‌ها و بازیگری به‌جز جِین لیوی ضعیف‌اند؛ خط‌ها کلیشه‌ای و اجرایشان آکنده از دست‌پاچگی است. این موضوع باعث شده بیست دقیقهٔ ابتدایی با ریتم صعودی فیلم چندان قوی نباشد، اما به محض آغاز اکشن، چیزهای زیادی برای جذب مخاطب وجود دارد. به‌طور کلی، تصاویر و وحشتِ فیلم آن را بالا می‌کشند و به امتیازش کمک می‌کنند. شاید نتواند انتظارات نوجوانی من را برآورده کند، اما هنوز یکی از بازسازی‌های خوب سینماست. امتیاز: 73% — قابل‌قبول بازسازی نسبتاً خوب اما فراموش‌شدنی. کارگردانی فده آلوارز که برایم چندان آشنا نبود، این فیلم را از روی نسخهٔ اوریجینال دههٔ هشتاد بازسازی کرده است. من نسخهٔ اصلی را دوست نداشتم؛ آن را بیش‌ازحد کهنگی و حتی از حیث جلوه‌ها dated یافتم (با این حال جلوه‌ها نقطهٔ قوت آن فیلم بودند) اما قبول دارم ریمی کارگردانی خلاق و توانمند است که توانسته با وسایل کم، کار زیادی انجام دهد و فیلم قابل‌قبولی بسازد. این بازسازی چیز جدید یا بدیعی به ما نمی‌دهد، اما عیب بزرگ نسخهٔ اصلی—فقدان نسبی فیلمنامه—را بهبود می‌بخشد. در این نسخه حداقل تلاشی برای ساختن داستانی حول اتفاقات شده و کل ماجرا بیش از بهانه‌ای برای صحنه‌های زنده‌خواران نیست. همین باعث شده پیش‌بینی‌ناپذیری‌ای وجود داشته باشد که هم خوب به‌نظر می‌رسد و هم اثرگذار است. با این حال بازسازی از نظر شدت جلوه‌ها و جایگاه فرهنگی‌اش به پای نسخهٔ اصلی نمی‌رسد. این بازسازی مزایایی دارد اما خیلی زود فراموش می‌شود. در مورد بازیگران هم حرف چندانی نیست؛ نه آن‌ها را می‌شناسم و نه چیز خارق‌العاده‌ای ازشان دیدم، اما تلاششان رضایت‌بخش است—همان چیزی که از یک فیلم این ژانر انتظار می‌رود. نکتهٔ منفی این است که اگر دل‌سوزان نسخهٔ اصلی آن را خشن می‌دانستند، این نسخه تمام مقیاس‌ها را منفجر می‌کند؛ این یک خون‌ریزی تمام‌عیار است که آدم را از نظر ذهنی هم آماده می‌کند. این فیلم بسیار تاریک است. اگر نیروهای تاریک واقعی بودند، من دقیقاً چنین چیزی را تصور می‌کردم—شر خالص! Evil Dead یک شاهکار بی‌نقص است که کاری را انجام می‌دهد که تصورش سخت است: هم به یک کلاسیک افسانه‌ای ادای احترام می‌کند و هم میراث خاص خودش را از ترس خالص و بی‌آلایش می‌سازد. با کنار گذاشتن شوخ‌طبعی دنباله‌های اصلی، فیلم تماشاگر را به کابوسی تیره و خفه‌کننده می‌کشاند؛ فضاسازی سرشار از هراس و حس انزوا مطلق است.