فیلم Sergeant York 1941

مثل یک شکار آسان! آلوین یورک اهل تنسی پسر ساده‌ای از مناطق روستایی بود که به نوشیدن و دعوا علاقه داشت؛ تا اینکه یک حادثه او را به دین آورد و به زندگی‌اش احترام تازه‌ای بخشید. با آغاز جنگ جهانی اول و فراخوان به خدمت، دیدگاه صلح‌طلبانه‌اش در کشمکش بین وظیفهٔ ملی و باورهای دینی‌اش قرار گرفت و آلوین یورک در سال ۱۹۱۸ نامی شد که...

مثل یک شکار آسان! آلوین یورک اهل تنسی پسر ساده‌ای از مناطق روستایی بود که به نوشیدن و دعوا علاقه داشت؛ تا اینکه یک حادثه او را به دین آورد و به زندگی‌اش احترام تازه‌ای بخشید. با آغاز جنگ جهانی اول و فراخوان به خدمت، دیدگاه صلح‌طلبانه‌اش در کشمکش بین وظیفهٔ ملی و باورهای دینی‌اش قرار گرفت و آلوین یورک در سال ۱۹۱۸ نامی شد که همه از آن صحبت می‌کردند. سرجوخه یورک تقریباً نمونه‌ای ایده‌آل برای فیلم‌های زندگی‌نامه‌ای است. چیزی که این فیلم را متمایز می‌کند، تمایل سازندگان به روایت زندگی قهرمان از آغاز فروتنانه‌اش است؛ و داستان را آرام و بی‌شتاب تا پایان می‌برند. ممکن است بعضی‌ها بگویند فیلم گاهی کند پیش می‌رود، اما برای کسانی که خواهان جزئیات و پرداخت دقیق به شخصیت اصلی‌اند، این اثر لذتی بی‌نظیر است. وقتی نقطهٔ حساس زندگی یورک رخ می‌نماید، بیننده به او اهمیت زیادی می‌دهد، چون تا آن زمان با زندگی‌اش همراه بوده‌ایم: از پسر سخت‌کوش مزرعه تا عاشق شدن به گریسی و سپس دلاوری‌هایش در جنگ جهانی اول؛ آلوین یورک به‌دلیل این پرداخت کامل، احساس می‌شود یکی از ماست. تهیه‌کننده جسی لاسکی سال‌ها تلاش کرد تا نسخه واقعی آلوین یورک را راضی کند اجازهٔ ساخت فیلم زندگی‌اش را بدهد. یورک، مردی با فروتنی و تعهد دینی، ابتدا مکرر امتناع کرد تا اینکه با سه شرط موافقت کرد: بخشی از درآمدها به یک مدرسهٔ کتاب مقدس اختصاص یابد، نقش همسرش گریسی را یک بازیگر غیرسیگاری بازی کند، و گری کوپر نقش او را بازی کند. در نهایت دلایل و شرایط فراهم شد: کوپر با تردید کار را پذیرفت پس از آنکه شخصاً با یورک دیدار کرد، و خواستار کارگردانی هوارد هاوکس شد. گرچه استودیو ابتدا چند کارگردان دیگر را هم در نظر داشت، نتیجهٔ نهایی همکاری مناسبی برای این فیلم بود. این موضوع عملاً مناسب کار هوارد هاوکس بود؛ یورک همهٔ ویژگی‌های انسانی‌ای را داشت که هاوکس می‌ستود، و با اجرای تمام‌قد گری کوپر، فیلمی احساسی و تاثیرگذار پدید آمد که هرگز به شعارهای جنگ‌طلبانهٔ اغراق‌شده نیفتد. صحنه‌های جنگی فیلم برخلاف انتظار، به شکلی ظریف و تاثیرگذار پرداخته شده‌اند. تصویربرداری سال پولیتو بسیار ارزشمند است — کافی‌ست به صحنه‌ای توجه کنید که یورک روی لبهٔ صخره با سگش نشسته و دربارهٔ حضورش در جنگ تأمل می‌کند؛ نما به‌صورت نیم‌سیلوئت گرفته شده و همان لحظه خنک و موثر است. منتقدان زمان خود دیدگاه‌های متفاوتی دربارهٔ سرجوخه یورک داشتند و عده‌ای آن را تا حدودی تبلیغاتی خواندند، اما گذر زمان با فیلم مهربان بوده و از دید نگارنده داستان و توانایی فنی اثر واقعاً تحسین‌برانگیز است. این منتقد حتی نمرهٔ کامل 10/10 به فیلم داده است. خلاصهٔ داستان (به‌اختصار): گری کوپر نقش یکی از بزرگ‌ترین و محبوب‌ترین قهرمانان جنگ جهانی اول، تک‌تیرانداز روستایی آلوین سی. یورک را بازی می‌کند. او از درهٔ سه‌راهی گرگ در تپه‌های تنسی می‌آید و جوانی‌اش را با نوشیدن و ناسازگاری گذراند تا شب طوفانی‌ای که آذرخش به تفنگش اصابت می‌کند—نه به او—و او تغییر می‌کند و تبدیل به مسیحی مؤدبی می‌گردد. وقتی آمریکا وارد جنگ می‌شود، او تقاضای معافیت از خدمت به‌عنوان معترض وجدان می‌دهد، اما درخواستش رد می‌شود و به ارتش می‌رود. در خدمت، دلایل جنگ برایش روشن می‌شود و درمی‌یابد که مبارزه با شر الزاماً در تضاد با دین نیست. در یک عمل قهرمانانه جان چند نفر از هم‌قطارانش را نجات می‌دهد و بیش از صد اسیر آلمانی می‌گیرد. پیش‌زمینهٔ ساخت فیلم هم پرماجراست: جسی لاسکی بارها از آلوین یورک درخواست کرد تا اجازهٔ ساخت فیلم را بدهد و بالاخره با شرایطی موافقت شد. ابتدا گری کوپر حتی مایل نبود این نقش را بپذیرد و تحت قرارداد ساموئل گولدویِن بود که قصد راضی‌کردنش را نداشت؛ اما بعد از ملاقات یورک و تبادل هنرمندان بین استودیوها (در ازای قرض دادن کوپر، وارنر برادرز بت دیویس را به گولدویِن داد)، کار انجام شد. حاصل این مبادله تولید دو فیلم برجسته بود که هر دو برای بهترین فیلم نامزد شده‌اند؛ و گری کوپر برای این نقش اولین جایزهٔ اسکار بهترین بازیگر مردش را برد. باید اشاره کرد که فیلم‌های آن دوره معمولاً پاک و مورد احترام مذهب بودند، اما تعداد انگشت‌شماری را می‌توان آشکارا «مسیحی» نامید؛ سرجوخه یورک یکی از همین نمونه‌هاست. جنبهٔ ایمان در داستان یورک به‌خوبی اداره شده، عمدتاً به‌خاطر اجرای حساس و خالصانهٔ کوپر. والتر برنان نقش کشیش محلی را بازی می‌کند که یورک را نصیحت می‌کند؛ او در زندگی واقعی هم مردی متدین بود و برای این نقش نامزد چهارمین جایزهٔ بهترین بازیگر نقش مکمل شد (که آن سال اسکار به دانالد کریسپ برای How Green Was My Valley رسید). صحنه‌ای که تفنگ یورک توسط آذرخش زده می‌شود و موجب تغییر او می‌گردد، ابداع نویسندگان فیلمنامه است؛ در واقع روند تغییر و اصلاح او طولانی‌تر بود و نقش همسرش در مساعدت و هدایت او برجسته‌تر بود. در نهایت، سرجوخه یورک فیلمی است که با مدت زمان نزدیک به دو ساعت و چهارده دقیقه شاید گهگاهی طولانی به‌نظر برسد، اما زمانی که صرف می‌شود کاملاً ارزشمند است. کارگردانی هوارد هاوکس زیرکانه و استادانه است و برای این فیلم تنها نامزدی‌اش در بخش بهترین کارگردانی را گرفت. یکی از زیباترین نماهای دوربین فیلم، تصویری است که یورک با سگش بر تودهٔ سنگی می‌ایستد و چشم‌انداز تنسی را نظاره می‌کند؛ آن نیم‌سیلوئت هم‌آغوش با تصویر، هم دلهره‌آور و هم شورانگیز است. پس از تجربه‌هایی چون روز رستاخیز که تأکید بیشتری بر ایمان و نگاه به نجات‌دهنده دارد، این جملهٔ مناسب از فیلم می‌تواند نقد را جمع‌بندی کند: «می‌بینید، من به کتاب مقدس ایمان دارم و معتقدم این زندگی که داریم زندگیش می‌کنیم چیزی است که خدا به ما داده و ما باید تا آنجا که می‌توانیم آن را خوب زندگی کنیم…»