فیلم Green Border 2023

این فیلم، به کارگردانی آگنیشکا هولاند، تصویری خشن و تکان‌دهنده از بحران پناهجویان در مرز بلاروس و لهستان ارائه می‌دهد. تماشاگر با گروهی از مسافران مواجه می‌شود که با امید دستیابی به امنیت، مسیر قاچاق «مرز سبز» را انتخاب کرده‌اند؛ وعده‌ای ظاهراً امن که در عمل آنها را به بازی نفرت‌انگیز پاس‌دادن انسان‌ها میان دو طرف مرز تبدیل می‌کند—نه با تور، بلکه با سیم خاردار....

این فیلم، به کارگردانی آگنیشکا هولاند، تصویری خشن و تکان‌دهنده از بحران پناهجویان در مرز بلاروس و لهستان ارائه می‌دهد. تماشاگر با گروهی از مسافران مواجه می‌شود که با امید دستیابی به امنیت، مسیر قاچاق «مرز سبز» را انتخاب کرده‌اند؛ وعده‌ای ظاهراً امن که در عمل آنها را به بازی نفرت‌انگیز پاس‌دادن انسان‌ها میان دو طرف مرز تبدیل می‌کند—نه با تور، بلکه با سیم خاردار. فارغ از سن یا وضعیت جسمی، این افراد به‌طور سیستماتیک تحت سرقت، گرسنگی و خشونت قرار می‌گیرند. تاماش وłosوک در نقش جان، پاسدار مرزی لهستانی، یکی از چهره‌های مرکزی فیلم است؛ نقشی که متفاوت و جدی‌تر از بازی او در آثار سبک‌تر نشان می‌دهد. در سوی دیگر، فعالان مدنی تلاش می‌کنند به پناهجویان کمک کنند و آنها را برای گرفتن پناهندگی ثبت نام کنند، اما همین فرایند آنها را ناگزیر به تماس با پلیس و نیروهای مرزبانی می‌کند و دوباره بر تراژدی می‌افزاید. فیلم به‌خوبی نشان می‌دهد چگونه تصمیم‌های سیاسی و ملی‌گرایی رو به افزایش، فضا را برای برخوردهای خشونت‌آمیز و بی‌رحمانه فراهم کرده است؛ گاهی کشورها از این انسان‌ها به‌عنوان «گلوله‌های زنده» یاد می‌کنند یا از آنها به‌عنوان اهرمی برای اهداف سیاسی استفاده می‌کنند. روایت فیلم از چهار خط داستانی درهم‌تنیده عبور می‌کند: پناهجویان، نیروهای مرزبانی، فعالانی که کمک می‌کنند و شهروندان عادی‌ای که می‌کوشند تغییر ایجاد کنند. پرداخت قوی فیلمنامه و بازی‌های خوب بازیگران، همراه با فیلم‌برداری سیاه‌وسفید تأثیرگذار و دوربین دستی، به فیلم حس واقع‌نمایی و تهدیدی مأیوس‌کننده می‌دهد؛ تصویری که گویی از صفحات تاریک تاریخ معاصر اروپا بیرون آمده است. صداگذاری و شیوه فیلم‌برداری به‌ویژه در سکانس‌های جنگل، رنج و ترس شخصیت‌ها را تشدید می‌کند. تماشای فیلم دشوار است: خشن، تلخ و دل‌خراش، اما درعین‌حال نافذ و گیرا. طولانی بودن فیلم (حدود دو ساعت و سی و دو دقیقه) با کیفیت اجرا و ساختار بصری آن توجیه می‌شود و تماشاگر را تا پایان همراه نگه می‌دارد. در انتها، نکته‌ای اشاره می‌شود که ممکن است تماشاگر را به تأمل وادارد—نسبت و تفاوتِ پیوندهای تاریخی و فرهنگی میان لهستان و اوکراین در برابر کسانی که از سوریه و مناطق دیگر فرار کرده‌اند—بدون اینکه نظر شخصی کارگردان به‌طور غلوشده‌ای بر فیلم تحمیل شود. این اثر از لحاظ هنری و اجتماعی اهمیت زیادی دارد و برای هر کسی که با وجدان انسانی ارتباط دارد، سخنانی قابل تأمل و بیدارکننده دارد. فیلم توانسته است توجه جشنواره‌ها و منتقدان را جلب کند و از نظر بسیاری یکی از مهم‌ترین آثار سال ۲۰۲۴ قلمداد می‌شود.